NECDET ÖZÇAY, MURAT ULAŞ, AKIN BOSTANOĞLU, GÜLDEN AYDOĞ, NESRİN TURHAN, FUAT ATALAY, MUSA AKOĞLU
Ankara Cerrahi Dergisi - 2002;4(16):155-162
Giriş ve amaç: Pankreas endokrin tümörleri (PET) nadir görülen tümörlerdir. Bu tümörlerin klinik seyirleri diğer tümörlerden oldukça farklı olduğu için tanı konmasında zorluk çekilebilmektedir. Ancak uygun tedavi ile prognozları iyidir. Bu çalışmada PET nedeniyle cerrahi tedavi uyguladığımız olgular değerlendirilmekte, tanı ve tedavi yöntemlerinin basan oranları araştırılmaktadır. Hastalar ve Yöntem: 1994 ve 2002 yıllan arasında cerrahi tedavi uygulanan 15 PET olgusu değerlendirildi. Öncelikle hu olguların tümör tipleri ve lokalizasyonları saptandı. Dosya incelemelerinde demografik bulgular yanı sıra preoperatif tanı yöntemlerinin doğruluk oranla-n ve uygulanan cerrahi tedavi yöntemleri araştırıldı. Erken ve uzun dönemde cerrahi tedavinin başarı oranları ile morbidite ve mortalite olup olmadığı araştırıldı.Bulgular: Olguların sekizi kadın, yedisi erkek olup ortalama yaş 42,8±12.1 (18-70yaş) idi. Bu olguların klinik bulguları ile birlikte değerlendirilmesi sonucu sekizinde insülinoma, üçünde non-fonksiyona PET, birinde glukagonoma, birinde gastrinoma, birinde malign endokrin tümör ve birinde nesidiablastozis+insülinoma (miks PET) olduğu saptandı, insülinoma olgularının preop tetkiklerinde insulin düzeyleri yüksek bulundu. Lezyonlar sonografi ile %62 oranında saptandı. Cerrahi tedavi olarak altı olguya enükleasyon, üç olguya subtotal pankreatektomi, iki olguya pankreas kuyruk rezeksiyonu, iki olguya Whipple, Oddi sfinkterine yakın yerleşimli bir olguya lokal eksizyon ve duedonunda lokalize bir tümöre de total gastrektomi yapıldı. Glukagonoma nedeniyle enükleasyon yapılan olguda yedi yıl sonra lokal nüks gelişti ve Whipple ameliyatı yapıldı. Miks PET olgusuna önce subtotal, daha sonra total pankreatektomi yapıldı. Bu olgu ikinci ameliyattan üç ay sonra sepsis nedeniyle kaybedildi. Beş Yıl önce Whipple ameliyatı yapılan bir olguda karaciğerde metastaz saptandı. Halen tedavisi devam etmektedir. Diğer olgular asemptomatik olup takip edilmektedirler. Erken ve uzun dönem takiplerimizde başka mortalite olmadı.Tartışma: Pankreasın nadir görülen tümörleri olan endokrin tümörler genellikle benign olduğundan uygun cerrahi tedavi yapılması durumunda kür sağlanabilmektedir. Ancak lezyonların çoğunlukla küçük olması ve klinik bulguların çeşitli olması nedeniyle tanı konmasında zorluklar mevcuttur. Ultrasonografi bilgisayarlı tomografi ve endosonografi temel tanı yöntemleridir.
