PANORAMİK RADYOGRAFİ KALİTESİNİN MAKSİLLER PREMOLAR DİŞLERDEKİ APİKAL RADYOLÜSENT LEZYONLARIN TANISAL DOĞRULUĞUNA ETKİSİ

SÜMEYYE ÇELİK ÖZSOY, SAMED ŞATIR, USAME ÖMER OSMANOĞLU

International Archives of Dental Sciences - 2025;46(1):41-50

Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız Diş ve Çene Radyolojisi

 

GİRİŞ ve AMAÇ: Amaç, maksiller premolarlardaki apikal radyolusent lezyonların panoramik radyografi (PAN) ile periapikal radyografi (PAR) arasındaki tanı uyumunu değerlendirmek ve PAN görüntü kalitesinin tanı uyumuna olan etkisini incelemektir. YÖNTEM ve GEREÇLER: Çalışmaya, maksiller premolar dişlerinin tamamını veya bir kısmını içeren PAN (73 kVp, 10 mA, 13.5s tarama süresi; PCH 2500, Vatech, South Korea) ve PAR’a (XMind DC, Satelec Acteon, France; 70kVp, 8mA, 0.32 s) sahip 90 hasta dahil edildi. Önyargıdan kaçınmak için maksiller posterior kron bölgesi PAN’da sansürlendi. 2 gözlemciden radyografilerde maksiller premolar dişleri lezyon yok (0), lezyon mevcut (1) ve diş yok (2) olarak puanlamaları istendi. PAN kalitesi dört grupta sınıflandırıldı: ideal görüntü (seviye 1; 81-100), yeterli görüntü (seviye 2; 61-80), zayıf ancak tanısal görüntü (seviye 3; 41-60) ve tanı için çok zayıf ve tekrarlanması önerilen görüntü (seviye 4; 0-40). Gözlemcilerden PAN’ları değerlendirmeleri ve bunları tanı kalitesine göre sınıflandırmaları istendi. Gözlemci içi ve gözlemciler arası uyum, istatistiksel olarak Cohen’in kappa testi ile değerlendirildi. BULGULAR: PAN’da birinci premolarda lezyonun (skor 1) varlığı için gözlemciler arası uyumun duyarlılığı, kesinliği ve F1 skoru PAR’dan daha düşüktü. Düşük PAN kalitesine sahip gruptaki tüm premolarlarda skor 1 için duyarlılık, kesinlik ve F1 skoru yüksek PAN kalitesine sahip gruptan daha düşüktü. TARTIŞMA ve SONUÇ: PAN kalitesi, maksiller premolarlardaki apikal radyolusent lezyonların tanısal doğruluğunu etkileyebilir.