SEVGİ UĞUR MUTLUAY, ELİF ÇINAR, GÜL YALÇIN ÇAKMAKLI, AYŞE ULUSOY, BÜLENT ELİBOL, BANU CAHİDE TEL
Turkish Journal of Neurology - 2020;26(4):322-329
Amaç: Amacımız, oluşturulan unilateral hipokampal ve/veya nigral alfa-sinükleinopati ile bilişsel disfonksiyon, anksiyete ve anhedoni arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Dişi Sprague-Dawley sıçanların dentat girus (DG) ve substantia nigra (SN) veya her ikisine DG + SN unilateral olarak adeno-ilişkili virüs-aracılı alfa-sinüklein (α-sin) strereotaksik olarak enjekte edildi. Hayvanlar, motor işlevlerin yanısıra hafıza, uzaysal öğrenme, anksiyete ve hedoninin incelenmesi amacı ile test edildiler. α-sin ve sinaptofizin düzeyleri Western blot (WB) analizleri ile değerlendirildi. Bulgular: Apomorfin ile indüklenen dönme testinde, SN-α-sin grubunda kontrol grubuna kıyasla hafif motor bozukluk oluştuğu gözlendi. DG-a-sin grubunda yeni nesne tanıma testi ile hafıza bozukluğu olduğu görüldü. α-sin enjeksiyonu gerçekleştirilmiş bütün gruplarda Morris su labirenti testinde platformu bulma süresi kontrol grubuna kıyasla daha uzun olsa da gruplar arasındaki bu fark istatistiksel anlamlılığa ulaşmadı. DG-α-sin grubunun sükroz tercih testinde sükroz çözeltisini daha çok tercih ettiği ve yükseltilmiş artı labirenti testinde açık kolda daha çok vakit geçirdiği gözlenirken, SN-a-sin grubunun ise bu testlerde DG-α-sin grubunun tam tersi yönde davranış gösterdiği görüldü. α-sin proteininin bütün enjeksiyon bölgelerinde ifade edildiği, WB yöntemi ve immünohistokimyasal boyama ile gösterildi. Yine WB analizi ile α-sin enjekte edilmiş grupların hipokampus ve striatumlarında sinaptofizin düzeylerinin kontrollere göre daha az olduğu bulundu. Sonuç: Parkinson hastalığı (PH) motor ve motor-dışı semptomlarla (NMS) karakterize bir hastalıktır, fakat dopaminerjik denervasyon zemininde NMS’lerin gösterildiği bir hayvan modeli henüz geliştirilememiştir. Oluşturulan bu model, PH’de bilişsel disfonksiyon ve NMS’lerin özellikle hipokampal α-sin patolojisi temelinde araştırılmasına yardım edebilir.
