PEDİATRİK SEDEF HASTALIĞININ RİSK FAKTÖRLERİ VE KLİNİK ÖZELLİKLERİ: BANYO ALIŞKANLIKLARI VE OBEZİTEYİ VURGULAYAN BİR OLGU-KONTROL ÇALIŞMASI

Banu İSMAİL MENDİ, Mehmet Fatih ATAK, Nihal KUNDAKÇI, Banu FARABİ

Türkderm-Türk Deri Hastalıkları ve Frengi Arşivi - 2026;60(2):53-59

Ankara Yıldırım Beyazıt University Faculty of Medicine, Department of Dermatology, Ankara, Türkiye

 

Amaç: Psoriasis, hastaların yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyen kronik enflamatuvar bir durumdur. Literatürde pediatrik psoriazis (PP) ile ilişkili olası risk faktörlerini araştıran yeterli olgu-kontrol çalışması bulunmamaktadır. Gerçek-dünya klinik ortamında PP'nin klinik özelliklerini, epidemiyolojik ilişkilerini, risk faktörlerini ve tedavi seçeneklerini değerlendirmeyi amaçlamaktayız. Gereç ve Yöntem: Bu olgu-kontrol çalışması, psoriasis hastası 130 çocuk ve yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş 390 çocuktan oluşan kontrol grubunu içermektedir. Çalışmamızda, psoriasis ve/veya kardiyovasküler ve metabolik hastalıkların aile öyküsü, vücut kitle indeksi, bel çevresi, arteriyel kan basıncı, üst solunum yolu enfeksiyonu, stresli yaşam olayları, kese-lif alışkanlığı, ebeveynlerin sigara içme alışkanlıkları, inek sütüne maruz kalma ve ilk altı ay sadece anne sütü ile beslenme öyküsünü değerlendirdi. Klinik özellikler ve tedavi seçenekleri de PP grubunda kaydedildi. Bulgular: Psoriasis başlangıç yaşı ortalama 7,45+/-3,97 yıl olup, kadın/erkek oranı 0,97 idi. En yaygın alt tip plak tipi psoriasis (%56,9) olup, hastaların %36,2'sinde tırnak tutulumu gözlenmiştir. PP grubunda, %26,9'u aşırı kilolu veya obezdi, %28,5'i birinci derece akrabalarda metabolik veya kardiyovasküler hastalık öyküsüne sahipti, %35,4'ü orta ila şiddetli psoriasise sahipti ve %73,1'i sadece topikal tedavi almıştı. Mevcut verilerle, hastaların %31,2'sinde abdominal (sentral) obezite görülmüştür. PP grubunda aşırı kilolu veya obez olma, kontrol grubuna göre anlamlı derecede daha yaygındı (p=0,02). Kese-lif alışkanlığı PP ile ilişkili bulunmuştur (p=0.02). Sonuç: Kese-lif alışkanlığı ve obezite, pediyatrik psoriasis için önemli bir risk faktörü olabilir. Bununla birlikte, bu ilişkinin kesin olarak ortaya konması, cilt bariyeri bütünlüğü, kişisel hijyen uygulamaları, genetik yatkınlık, beslenme durumu ve enflamasyon belirteçleri gibi birden fazla değişkeni değerlendiren daha kapsamlı araştırmalar gerektirmektedir.