GÖKHAN UĞUR, ELİF BOMBACI, BANU ÇEVİK
Southern Clinics of Istanbul Eurasia - 2018;29(1):36-44
GİRİŞ ve AMAÇ: Çocuklarda anestezi sonrası derlenme döneminde görülen ajitasyon, çözülmesi zor bir sorun olup başarılı bir süreci sıkıntılı bir duruma dönüştürebilmektedir. Bu ileriye yönelik gözlemsel çalışmada; çocuklarda ameliyat sonrası ajitasyona neden olabilecek faktörleri belirlemek, böylece gelecekteki pediyatrik anestezi uygulamalarına ışık tutabilmek amaçlanmıştır. YÖNTEM ve GEREÇLER: Ortopedi ve travmatoloji, üroloji, göz hastalıkları, kulak burun boğaz hastalıkları ve baş boyun cerrahisi, çocuk cerrahisi, plastik ve rekonstrüktif cerrahi ameliyatları geçirecek, fizik durumu ASA I-II olan, 310 yaş arası 206 hasta çalışmamıza dahil edildi. Hastaların yaşı, cinsiyeti, açlık süresi, daha önce ameliyat geçirip geçirmediği, premedikasyon yapılıp yapılmadığı ve yapılmış ise ilaç ve uygulama şekli, indüksiyon tekniği ve indüksiyonda kullanılan ilaç, havayolu yönetiminin şekli, idamede kullanılan ilaçlar, anestezi süresi, ameliyat sonrası analjezi yönetimi, derlenme odası kalış süresi kaydedildi. Ayrıca tüm hastaların ameliyat sonrası 10. dakikada “Face, Legs, Activity, Cry, Consolability” (FLACC) Ağrıskoru, “Pediatric Anesthesia Emergence Delirium” (PAED) skoru, Modifiye Aldrete Skoru (MAS) değeri kaydedildi. BULGULAR: İstatistiksel değerlendirmede yaş, ameliyat tipi, premedikasyon, analjezi tekniği ve kullanılan ilaç, havayolu yönetimi, indüksiyonda ve idamede kullanılan ilaçlar ve anestezi süresinin ameliyat sonrası ajitasyonu anlamlı olarak etkilediği sonucu çıkmıştır (p<0.05). Yapılan regresyon analizinde ise yaş, indüksiyonda kullanılan ilaç ve anestezi süresi derlenme dönemindeki ajitasyon için bağımsız risk faktörleri olarak saptanmıştır. TARTIŞMA ve SONUÇ: Çocuklarda anesteziden derlenirken görülen ajitasyonda etkilifaktörlerin başında çocuğun yaşı, anestezi süresi ve uygulanan anestezi indüksiyon tekniği gelmektedir. Yaş, cerrahi ve anestezi süresi değiştirilemeyen faktörler olduğuna göre uygulanacak anestezi indüksiyon tekniği anestezistin derlenme dönemindeki ajitasyonu kontrol etmede en önemli kozu olacaktır.
