Vahide ATAY, Nazan KILIÇ AKÇA
YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2025;6(3):303-315
Özet Amaç: Periferik intravenöz kateter uygulanan hematolojik onkoloji hastalarında flebit gelişme durumunu ve bunu etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapıldı. Gereç ve yöntem: Araştırma tanımlayıcı ve kesitsel tipte yapıldı. Araştırmanın evrenini bir yıl boyunca bir hastanenin hematoloji kliniğine yatan (N=1050) hastalar oluşturdu. Örnekleme ise Temmuz 2018 -Nisan 2019 tarihleri arasında yatarak tedavi gören ve araştırmaya dahil edilme kriterlerini taşıyan (n=150) hastalar alındı. Araştırmanın verileri hasta bilgi formu ve görsel infüzyon flebit skalası kullanılarak toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde Shapiro -Wilk, Ki-Kare ve Pearson korelasyon testleri kullanıldı. p<0.05 an lamlılık düzeyinde değerlendirildi. Bulgular: Bu çalışmada periferik intravenöz kateter uygulanan hematoloji onkoloji hastalarının %5.3'ünde flebit geliştiği saptandı. Araştırma kapsamına alınan hastalarda en fazla 49 -72 saat aralığında %2.7 oranında (dört hasta) birinci derece flebit geliştiği belirlendi. Hastalardan obez, hastanede 15 gün ve üzeri yatan, nötropenik, sürekli izotonik sıvı infüzyonu alan, günlük intravenöz yoldan 3 ve üzeri ilaç uygulanan ve intravenöz yoldan geniş spektrumlu antibiyotik ku llanan hastalarda flebit gelişme oranı daha yüksek saptandı (p<0.05). Sonuç: Hastaların %5.3'ünde çeşitli derecelerde flebit geliştiği ve tedavi süreciyle ilgili bazı değişkenlerin flebit gelişimini etkilediği saptandı. Hemşirelerin uygun protokol doğrult usunda intravenöz kateterizasyon girişini sağlaması, intravenöz ilaçları uygun içerikte uygulaması, giriş bölgesinin flebit açısından düzenli takip etme si ve hastaları flebit belirtileri yönünden bilgilendirme si flebit gelişimini azaltabilir. Anahtar Kelim eler: Periferik intravenöz kateter, Flebit, Ağrı, Hematoloji, Kanser, Hemşirelik