Ozan Barış Namdaroğlu, Fatma Dikişer, Selen Öztürk, Erdinç Kamer, Savaş Yakan
Anatolian Journal of General Medical Research - 2025;35(3):339-344
Amaç: Akut kolesistit (AK) nedeniyle perkütan kolesistostomi (PK) uygulanan hastalarda mikrobiyolojik dağılımı, ampirik antibiyotik-kültür duyarlılık uyumunu ve mortalite ile ilişkili faktörleri değerlendirmek. Yöntem: Ocak 2019-Haziran 2024 arasında tek merkezde yürütülen retrospektif kohortta PK yapılan erişkin AK hastaları incelendi (n=86). Tanı klinik, laboratuvar ve görüntüleme bulgularına; şiddet sınıflaması Tokyo Guidelines 2018 (grade II-III) ölçütlerine göre yapıldı. Kayıt edilen değişkenler: demografi, komorbiditeler [Charlson komordibite indeksi (CCI), C-reaktif protein (CRP)/prokalsitonin (PCT)], ampirik rejim, safra kültürü/antibiyogram ve klinik sonuçlar. Ampirik-kültür uyumu, kültürde üreyen tüm mikroorganizmaların başlanılan ampirik rejimle kapsanması olarak tanımlandı. Çok değişkenli lojistik regresyonla mortalite belirleyicileri analiz edildi. Bulgular: Ortalama yaş 72,1+/-14,0 yıl; %48,8 kadın. Tokyo grade II %85, grade III %15; CCI: 1,10+/-1,08. Başlangıç ampirik tedavi çoğunlukla 3. kuşak sefalosporin+metronidazol (%89,5) idi. Safra kültürü pozitifliği %68,6; en sık etkenler Escherichia coli (%35), Enterococcus spp. (%22) ve Klebsiella spp. (%18). Ampirik-kültür uyumu %57,1 olup uyumsuzluk en belirgin Enterococcus'ta izlendi (kapsama %31,0). Uyumlu-uyumsuz gruplar arasında yatış süresi, dren çekilme süresi ve CCI açısından fark yoktu. Toplam mortalite %10,5 idi. Çok değişkenli analizde yaş mortalite ile bağımsız ilişkiliydi [olasılık oranı (OO)=1,12, p=0,03]; daha yüksek Tokyo derecesi anlamlı olmayan artış eğilimi gösterdi (p=0,16). Uyum, mortalite için koruyucu eğilimdeydi (OO=0,23, p=0,12). Sonuç: PK ile etkin kaynak kontrolü sağlanan AK olgularında ampirik-kültür uyumu orta düzeyde olup kısa dönem mortalite üzerinde sınırlı etkiye sahiptir; mortalite daha çok yaş ve hastalık şiddeti ile ilişkilidir. Enterococcus sıklığı uyumsuzluğun başlıca nedenidir ve ampirik rejim seçimini etkiler. Sonuçlar, kültür sonrası hızlı daraltma ve kısa süreli, hedefe yönelik antibiyotik stratejilerini desteklemektedir.
