Elanur ÜSTÜNBAŞ, Süeda TUNÇAK, Zehra Selen MUTLU, Cihan ÇAKIR, Ayşen ÇAKIR
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;52(1):0-0
Polikistik Over Sendromu (PKOS), üreme çağındaki kadınların yaklaşık %10'unu etkileyen, infertilite, insülin direnci ve hiperandrojenizm ile karakterize karmaşık hormonal ve metabolik bir bozukluktur. Enerji dengesini etkileyen leptin, nesfatin -1 ve oreksin -A gibi peptitler PKOS patofizyolojisinde de kritik rol oynamaktadır. Üridin nükleozidinin bu peptitler üzerinde düzenleyici bir etkisi olabileceği de bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı PKOS modeli oluşturulmuş sıçanlarda üridin uygulanmasının nesfatin -1, oreksin -A ve leptin gibi beslenme ile ilişkili moleküller üzerine etkisini incelemektir. Bu çalışmada; 8 -10 haftalık, 200 -300 gram ağırlığında 35 adet dişi Sprague -Dawley sıçan kullanılmıştır. PKOS modelini indüklemek için sıçanlara 21 gün boyunca her gün 60 mg/kg/ml dozunda dehidroepiandrosteron (DHEA) subkutan yolla uygulanmıştır. 21 günlük sürenin ardından, farklı üridin dozları (250 veya 500 mg/kg/ml) bir östrus döngüsüne (5 gün) eşdeğer sürede ilgili gruplara intraperitonal yolla uygulanmıştır. Dekapitasyon sonrası kan örnekleri santrifüj edilerek serumları toplanmıştır. Elde edilen serumlardan ELISA yöntemi ile oreksin -A, nesfatin -1 ve leptin düzeyleri tayin edilmiştir. Gruplar arası karşılaştırmalarda Tek Yönlü ANOVA (One -Way ANOVA) ve ardından post -hoc Holm -Sidak testi kullanılmış; p< 0,05 değeri anlamlı kabul edilmiştir. PKOS grubunda azalan oreksin -A ve artan leptin seviyelerinin, üridin tedavisi ile anlamlı şekilde değiştiği gözlemlenmiştir. Nesfatin -1 seviyeleri ise gruplar arasında belirgin bir değişim göstermemiştir. Sonuç olarak, PKOS'ta bozulan oreksin -leptin dengesinin üridin ile modüle edilmesi, sendromun metabolik komplikasyonlarının tedavisinde yeni bir bakış açısı sunmaktadır.
