Umut Berk Can AYTEN, Nurdan BASTEM, Merve Bankoğlu GÜNGÖR, Bilge Turhan BAL, Seçil Karakoca NEMLİ
Acta Odontologica Turcica - 2026;43(3):169-174
AMAÇ: Maksillofasiyal protezlerin üretiminde yaygın olarak kullanılan silikonların fiziksel özellikleri, polimerizasyon koşullarına bağlı değişkenlik göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, farklı sıcaklık ve sürelerde gerçekleştirilen polimerizasyonun maksillofasiyal silikonun renk değişimi (DeltaE00) ve sertliği üzerindeki etkisini değerlendirmektir. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmada oda sıcaklığında veya yüksek sıcaklıklarda polimerize edilebilen bir maksillofasiyal silikon ve renk pigmentleri kullanıldı. Renklendirilmiş silikon elastomer; 3 özdeş kalıba yerleştirilerek 100 dereceC/2 saat (P1), 150 dereceC/1,5 saat (P2) ve oda sıcaklığında 24 saat (P3) olmak üzere farklı koşullarda polimerize edildi. Renk farkı spektrofotometre, sertlik ise Shore A durometre kullanarak ölçüldü. Veriler tek yönlü ANOVA ve Tukey HSD testi ile değerlendirildi (p<0,05). BULGULAR: Polimerizasyon koşullarının silikon rengi ve sertliği üzerinde istatistik olarak anlamlı bir etkisi olduğu görüldü (p<0,001). En düşük renk değişimi oda sıcaklığında polimerize edilen (P3, DeltaE00=1,34+/-0,46), en büyük renk değişimi 150 dereceC'de polimerize edilen grupta (P2, DeltaE00=3,58+/-0,58) bulundu. Üretici talimatlarına uygun olarak polimerize edilen P1 grubu (DeltaE00=1,52+/-0,66) ise P3 ile benzer sonuçlar verdi. Sertlik, değerleri polimerizasyon sıcaklığı arttıkça yükseldi. En yüksek sertlik P2 grubunda (27,40+/-0,81), en düşük P3 grubunda (22,85+/-1,36) kaydedildi. SONUÇLAR: Maksillofasiyal silikonun polimerizasyon sonrası final renginin ve sertliğinin, polimerizasyon sıcaklığından etkilendiği gözlendi. Silikonun oda sıcaklığında polimerize edilmesi sonucu en düşük renk değişimi gözlenirken, hızlandırılmış polimerizasyon yüksek renk farkı değerine yol açmıştır. Silikonun sertliği sıcaklık arttıkça yükselmiş olup tüm gruplarda klinik olarak kabul edilebilir sınırlar içinde bulunmuştur. Bu çalışmadan elde edilen sonuçlara göre maksillofasiyal silikonlarda polimerizasyon ile meydana gelen renk değişimini en aza indirmek için mümkünse oda sıcaklığında polimerizasyon tavsiye edilebilir. Yüksek ısıda polimerizasyon uygulandığında, üretici firmaların talimatlarına uygun hareket edilmelidir.
