NAZLI ECE GÜNGÖR-ORDUERİ, TUĞBA ELGÜN, PINAR ŞAHİN, NİLAY KUŞCU, ÇİLER ÇELİK-ÖZENCİ
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2018;44(2):103-109
Hücre ölümü; testis gelişimi sırasında “kaspaz-bağımlı” ya da mitokondriden salınan Apoptoz indükleyici factor (AIF) gibi çeşitli proapopto-tik faktörler aracılığıyla “kaspaz-bağımsız” olmak üzere iki şekilde düzenlenmektedir. PARP-1’in aşırı aktivasyonunun hücre ölümünde önemli bir rolü olduğu bilinmekte ancak fare testis gelişiminde rolü olup olmadığı bilinmemektedir. Bu çalışmanın amacı, postnatal testis gelişiminde, apoptotik yolaklara ait proteinlerin incelenmesidir. Postnatal (PN) gelişimin 0, 5, 9, 15, 20. günlerinde ve erişkin fare testis dokularında; PARP-1, yarıklanmış (cleaved) PARP-1 (cPARP-1), cleaved-Caspase-3 (cCsps-3) ve AIF proteinlerinin düzeyleri western blot ve immünohistokimya, apoptoz ise TUNEL metodu ile değerlendirilmiştir. Protein yoğunluklarına göre, PARP-1 ekspresyonu, seçilen tüm günlerde aynıdır. cPARP-1 ve cCsps-3’ün, PN0, PN5, PN9 ve PN15 günlerde ekspresyonları benzerdir. PN5. günde artan AIF protein düzey-leri, PN9, PN15, PN20. günlerde ve erişkinde de artmıştır. cCsps-3 ekspresyonu, PN0 ve PN5 günlerde gonosit ve spermatogonya sitoplaz-malarında yoğun, PN9, PN15 ve PN20 günlerde sadece apototik hücrelerde, erişkin de ise yine apoptotik hücrelerde ve uzayan spermatidler-de nüklear olarak izlenmiştir. AIF ekspresyonu, PN0. günde gonositlerin ve PN5 ve PN9. günlerde spermatogonya sitoplazmalarında, PN9. günden itibaren PN15. ve PN20. günlerde spermatositlerin sitoplazmalarında artan düzeylerde izlenmiştir. PN5. günde spermatogonyumlar TUNEL pozitif iken, PN9. günden itibaren esasen mayotik hücrelerde reaksiyon izlenmiştir. Bulgularımız, postnatal gelişim sürecinde doğumdan sonra esasen kaspaz-bağımlı yolakların germ hücre apoptozunda rol aldığını düşündürmektedir. İlginç olarak, aynı süreçlerde artan AIF’nin sitoplazmik ekspresyonu, normal gelişim sürecinde bu molekülün nükleusa taşınmaması, kaspaz-bağımsız apoptotik yolağın germ hücre apoptozunda rolü olmayabileceğini ve/veya AIF’nin germ hücre farklanmasında başka bir role sahip olabileceğini düşünülmek-tedir.
