Ayşe KARADAYI, Elif İrem ALTINTAŞ, Demet SEZGİN MANSUROĞLU, Fatıma Betül BAŞTÜRK
Necmettin Erbakan University Dental Journal - 2025;7(3):391-398
Amaç: Bu çalışmada, üç farklı Mineral Trioksit Agregatının (MTA) mikroyapısal ve kimyasal özellikleri, taramalı elektron mikroskobu (SEM), enerji dağılımlı X -ışını spektroskopisi (EDS) ve Fourier dönüşümlü kızılötesi spektroskopi (FTIR) yöntemleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem: ProRoot MTA, Endocem MTA ve Endocem Zr incelenm iştir. Numuneler silikon kalıplarda hazırlanmış, 37 dereceC'de 24 saat sertleşmeye bırakılmış, toz haline getirilmiş ve %100 nemli ortamda 37 dereceC'de 72 saat bekletilmiştir. SEM analizleri x1000 -x20,000 büyütmelerde yapılmış, her örnekten rastgele seçilen iki böl geden EDS spektrumları elde edilmiştir. FTIR analizleri 400 -4400 cm?¹ aralığında gerçekleştirilmiştir. Bulgular: SEM analizleri, materyaller arasında belirgin yüzey morfolojisi farklılıkları olduğunu göstermiştir. ProRoot MTA küçük ve homojen partiküller s ergilerken, Endocem MTA daha büyük ve düzensiz partiküllerle heterojen bir yapı göstermiştir. Endocem Zr ise orta düzey partikül boyutlarıyla daha düzgün ve homojen bir yüzey morfolojisi sunmuştur. Tüm gruplarda kalsiyum, silisyum ve oksijen tespit edilmiş ; ProRoot ve Endocem MTA'da bizmut, Endocem Zr'de ise zirkonyum belirlenmiştir. Ayrıca alüminyum, magnezyum, sodyum, potasyum ve demir gibi eser elementlere rastlanmıştır. FTIR analizlerinde Bi -O, Zr -O, Si -O-Si, Si -O-Ca, Ca -O, C -O ve Al -O bağlarına ait kar akteristik piklerde materyaller arasında farklılıklar gözlenmiştir. Sonuç: Pozzolan esaslı MTA'lar arasında belirgin mikroyapısal ve kimyasal farklılıklar bulunmaktadır. Endocem Zr estetik gereksinimlerin ön planda olduğu durumlarda tercih edilebilirken, P roRoot MTA mekanik ve fiziksel özelliklerin önemli olduğu klinik uygulamalarda avantaj sağlayabilir.
