LEYLA OZTURK SONMEZ, HULYA VATANSEV, GOKHAN ECER, MEHMET GİRAY SONMEZ
Grand Journal of Urology - 2023;3(2):54-59
Amaç: Bu çalışmada hastaların Pre-COVID-19, COVID-19 ve Post-COVID-19 dönemlerinde idrar parametrelerinin karşılaştırılması ve bu değişimin böbrek fonksiyonları ile ilişkisi değerlendirilmiştir. Gereçler ve Yöntemler: Pre-COVID-19 dönemde 3 ay öncesine kadar, COVID-19 hastalık döneminde ve COVID-19 hastalığından tamamen iyileştikten 15 gün sonra ürinanaliz yapılmış olan 482 orta ve şiddetli COVID-19 hastası çalışmaya dahil edilmiştir. İdrar örneklerinde bilirubin, eritrosit, lökosit, protein, glukoz, asidite (pH) ve dansite parametreleri incelendi ve sonuçlar kaydedildi. Bulgular: CRP, e-GFR, fibrinojen ve D-dimer değerleri üç grup arasında anlamlı olarak farklı bulundu (tüm parametreler için p<0,05). COVID-19 döneminde e-GFR’nin CRP (p<0.001, r:-0,289) ve D-dimer (p:0.02, r:-0,129) ile negatif korelasyona sahip olduğu bulundu. İdrar pH’ı, lökositüri varlığı, mikroskobik hematüri varlığı ve proteinüri varlığı üç grup arasında anlamlı olarak farklı bulundu (tüm parametreler için p<0.05). Bu dört parametrenin de COVID-19 döneminde anlamlı artış gösterdiği, post-COVID-19 dönemde de azalma gösterdiği saptandı. COVID-19 döneminde idrar dansitesinin e-GFR ile negatif (p:0.04, r:-0,175) CRP ile pozitif (p:0.02, r:0,195) korelasyona sahip olduğu tespit edildi. Sonuçlar: Literatür verileri ile uyumlu olarak COVID-19 hastalığı sırasında anlamlı hematüri ve proteinüri varlığı, hastalığın böbrek tutulumuna neden olduğu görüşünü desteklemektedir. Post-COVID-19 15. günde ölçülen parametrelerinin normale dönme eğilimi göstermesi enfeksiyon dönemi geçtikten sonra inflamasyonun etkilerinin geri dönüşümlü olabileceğini göstermektedir.
