YÜKSEL YEŞİL, FATİH KURTULUŞ, OSMAN CEYLAN, METİN EVİRGEN, AYŞENUR A İĞLEM, METE ÇEK
Kocatepe Tıp Dergisi - 2002;3(8):107-118
Cerrahi olmayan tedavi seçeneklerinin artmasından dolayı prostat kanserinde cerrahi tedavi öncesi evreleme önemlidir. Tümör organa lokalize iken cerrahi tedavi etkindir. Hastaların bazılarında iyileşme beklentisi olmaksızın cerrahi riskler ve morbidite göze alınmaktadır. Biz radikal prostatektomide PSA ve biyopsi özelliklerinin ekstraprostatik yayılımla ve patolojik evre ile ilişkisini araştırdık. Haziran 1995-1999 döneminde lokalize prostat kanserli ve radikal retropubik prostatektomi uygulanan 27 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Ekstraprostatik yayılım vesiküla seminalis yayılımı, prostat kapsülü dışında adipoz veya ganglion dokuda veya lenf nodu metastazı ile tanımlandı. Preoperatif biyopsi özelliklerinden pozitif odak sayısı,tümör yüzdesi ve perinöral invazyonu ve PSA değerlerini kullandık. Patolojik inceleme sonrası 18 (%66,6) hastada kanserin organa sınırlı olduğu, 9 hastada organ dışına yayılmış olduğu tesbit edildi. Eşik değer PSA 10ng/ml için ekstraprostatik yayılımı belirlemede sensitivite %66, spesifite %83, PSA 20 ng/ml eşik değer alındığında sensitivite %22, spesifite %100 olarak bulunmuştur. Pozitif odak yüzdesi %25'den küçük olan hastaların %12 (l/8) ekstraprostatik hastalık var iken % 25'den daha fazla pozitif odak bulunan hastalarda % 42 (8/19) oranında ekstraprostatik yayılım vardı. Biyopsi pozitif odak yüzdesi %35 eşik değer olarak alındığında %88 sensitivite ve %83 spesifıtede ile ekstraprostatik yayılımı belirlemekte idi. Tümör yüzdesi eşik değeri %25 alındığında ekstraprostatik yayılımı belirlemede sensitivite %66 spesifite %88 olarak bulundu. Buna göre perinöral invazyon ekstraprostatik yayılımı öngörmede sensitivitesi ve spesifitesi sırasıyla %77 ve %82 olarak bulundu. Ekstraprostatik yayılımla ilişkili olduğunu gördüğümüz biyopsideki pozitif odak yüzdesi, tümör yüzdesi ve perinöral invazyon gibi özelliklerin; organa sınırlı prostat kanserli hastalarda patolojik evreyi öngörme ve cerrahi tedaviye karar vermede faydalanılabilecek veriler olduğu kanısındayız.
