PSİKOTERAPİDE YAPAY ZEKAYA YÖNELİK TUTUM İLE PSİKOLOJİK YARDIM ARAMADA KENDİNİ DAMGALAMA, PSİKOLOJİK ESNEKLİK VE BELİRSİZLİĞE TAHAMMÜLSÜZLÜK İLİŞKİSİ

Muhammet Ali Topuz, Özge Yiğit, Elçin Yorulmaz

Klinik Psikoloji Dergisi - 2026;10(3):280-292

Dokuz Eylül Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü Öğrencisi, İzmir, Türkiye

 

Günümüzde yapay zekâ kullanımı giderek artmasıyla beraber yapay zekaya karşı tutumlar bireyler arasında değişkenlik göstermektedir. Bu araştırmada, psikoterapide yapay zeka kullanımına yönelik tutum ile psikolojik yardım aramada kendini damgalamanın, belirsizliğe tahammülsüzlüğün ve psikolojik esnekliğin ilişkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, kolayda örnekleme yöntemi ile 18-60 yaş aralığında 524 katılımcıya ulaşılmıştır. Gönüllü onam veren bu katılımcılara çevrimiçi olarak Demografik Bilgi Formu, Yapay Zekâ Tabanlı Psikoterapiye Yönelik Tutum Anketi, Psikolojik Yardım Aramada Kendini Damgalama Ölçeği, Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği (BTÖ-12) ve Kabullenme ve Eylem Ölçeği uygulanmıştır. Araştırmanın sonucunda, psikolojik yardım aramada kendini damgalama ile psikoterapide yapay zeka kullanımına yönelik tutum ilişkili bulunurken (r = .09, p < .05), belirsizliğe tahammülsüzlük (r = -.03, p > .05) ve psikolojik esnekliğin (r = .05, p > .05) psikoterapide yapay zeka kullanımına yönelik tutum ile ilişkili olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, psikolojik yardım aramada kendini damgalama ile psikoterapide yapay zeka kullanımına yönelik tutum ilişkisinde psikolojik esnekliğin düzenleyici rolüne dair hipotez desteklenmemiştir (beta = -.00, F(3,520) = 1.70, R2 = .01, CI[-.01, .00]). Sonuç olarak, psikolojik esnekliğin psikolojik yardım aramada kendini damgalamanın psikoterapide yapay zekâ kullanımına yönelik tutum üzerindeki etkilerinde koruyucu rolünün olmadığı bulunmuştur. Alanyazın açısından sınırlı çalışmaların olduğu görülürken, psikolojik yardım aramada kendini damgalamaya dair durumların değerlendirilmesinin ve bu anlamda müdahalelerin geliştirilmesinin psikoterapide yapay zekâ kullanımına yönelik tutumları değiştirebileceği düşünülmektedir. Son olarak, çalışmanın kısıtlılıkları ve gelecek çalışmalar için öneriler yer almaktadır.