ZAHİDE YILMAZ, NİHAL IŞIK, FATMA CANDAN, İLKNUR AYDIN CANTÜRK, NÜKET YILDIZ, SEBATİYE ERDOĞAN
Turkish Journal of Neurology - 2007;13(5):325-332
Bilimsel zemin: Multipl skleroz, santral sinir sisteminde lipit metabolizmasında belirgin değişiklikler gösteren miyelin yıkımı ile karakterize bir hastalıktır. Amaçlar: Bu çalışmada, Relapsing Remitting Multipl Sklerozlu (RRMS) hastalarda plazma lipit profili ile hastalık aktivasyonu arasındaki ilişki araştırıldı. Gereç ve yöntemler: 27 RRMS‘li her hastanın 6 ay boyunca, ayda bir beyin manyetik rezonans görüntülemesi (MRG) çekildi. Aynı gün içerisinde kan örnekleri alınarak, nörolojik muayeneleri yapıldı. Serebral MRG‘de kontrast tutan lezyon sayısı saptandı. Kan örneklerinden plazma kolesterol, trigliserid, düşük dansiteli lipoprotein (LDL), yüksek dansiteli lipoprotein (HDL) seviyeleri ölçüldü. Sistemik ve nörolojik bir hastalığı olmayan 18 kişi kontrol grubu olarak alındı. Kontrol grubunun kan örnekleri bir kez alındı. Hastalarda kolesterol, trigliserid, LDL, HDL ortalama seviyeleri ile kontrast tutan lezyonların ortalama sayısı karşılaştırıldı. Sonuçlar: MS grubunda kolesterol ortalama düzeyleri ile kontrast tutan lezyonların ortalama sayıları arasında anlamlı bir korelasyon bulundu (p<0, 01). Yine MS grubunda LDL ortalama düzeyleri ile kontrast tutan lezyonların ortalama sayıları arasında anlamlı bir korelasyon saptandı (p<0, 05). MS grubunda plazma kolesterol ortalama düzeyleri, kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p<0, 01). Yorumlar: Bu çalışmada hastalık aktivasyonu ile plazma total, LDL kolesterol arasında bir korelasyon saptandı. Plazma lipit profilindeki değişiklikler ile MS hastalığının aktivasyonu arasındaki ilişkiyi açıklayan patogenetik mekanizmalar hakkında kesin bir bilgi yoktur. Plazma kolesterol ve LDL seviyeleri aktivasyonun bir göstergesi olabilir. Bu durum muhtemelen hastalık aktivasyonu sonucu meydana gelen miyelin yıkımının, santral sinir sistemindeki (SSS) kolesterol metabolizması ve dolayısıyla sistemik kolesterol döngüsü üzerine etkilerine bağlı olabilir. Plazma kolesterol ve LDL seviyelerinin hastalık seyrini takip etmede pratik bir yöntem olup olmadığını saptamak için daha uzun süreli ve çok sayıda hasta içeren çalışmalara ihtiyaç vardır.
