Bera AŞCI, Funda KARABAĞ, Serkan ŞEN
Kocatepe Tıp Dergisi - 2026;27(3):316-323
AMAÇ: Akne vulgaris tedavisinde kullanılan sistemik izotretinoin tedavisi sırasında yan etki olan karaciğer hasarına neden olmaktadır. Çalışmamızda karaciğerde hepatoprotektif kapasitesi belirlenen hesperidin'in akne vulgaris tedavisinde gelişen karaciğer hasarı yan etkilerinin azaltılması değerlendirildi. GEREÇ VE YÖNTEM: Bu deneysel çalışmada, HEPG2 hücreleri in vitro karaciğer modeli olarak kullanıldı. Kültürden sonra hücreler dört farklı tedavi grubuna ayrıldı: CG (kontrol grubu), IG (izotretinoin ile tedavi edilen grup), HG (hesperidin ile tedavi edilen grup) ve CMG (kombinasyon grubu). Biyokimyasal değişiklikleri değerlendirmek için ALT ve AST enzimlerinin seviyeleri, TGF-beta konsantrasyonları ve toplam antioksidan kapasite (TAS) spektrofotometrik analiz kullanılarak ölçüldü. ER stresi, apoptoz ve fibrozla ilişkili genlerdeki tranksripsiyonel değişiklikler ile gerçek zamanlı kantitatif PCR (RT-qPCR) ile değerlendirildi. BULGULAR: Toplam antioksidan kapasite CG'de 0,5667 mmol Trolox Eşdeğer/L, IG'de 0,4433 mmol Trolox Eşdeğer/L ve CMG'de 0,3767 mmol Trolox Eşdeğer/L olarak hesaplandı. CMG'de görülen azalma CG'ye kıyasla istatistiksel olarak anlamlı değildi (p = 0,0834). TGF-beta miktar analizinde fibrozis belirteci CG'de 7,333 pg/mg protein, IG'de 13,67 pg/mg protein ve CMG'de 9.000 pg/mg protein olarak bulundu. IG'ye kıyasla CMG'deki azalma istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi (p = 0,0378). Kaspaz-3 mRNA ekspresyon seviyelerinin IG'de CG'ye kıyasla 0,736 kat ve CMG'de CG'ye kıyasla 0,176 kat azaldığı bulundu. SONUÇ: ER stres, apoptoz ve fibrozisle ilişkili genlerin mRNA ekspresyon bulgularının RT-PCR ve fibrozisle ilişkili TGF-beta miktarıyla karşılaştırılması sonucunda hesperidinin hepatoprotektif etkiye sahip olduğu söylenebilir.
