Zümrüt AKGÜN ŞAHİN, Yunus DEMİREL
YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2025;6(3):366-377
Giriş: Romatoid Artrit (RA), bireylerde ağrı, eklemlerde şişlik ve fonksiyon kaybına neden olabilir. RA hastalarında uyku ve yaşam kalitesi açısından Tamamlayıcı ve Destekleyici Tıp (TAT) kullanımını inceleyen yayınlanmış bir çalışma bulunmamaktadır. Amaç: Bu çalışmada RA'lı hastaların kullandığı yöntemleri ve TAT yöntemlerinin uyku ve yaşam kalitesine olan etkilerini belirlemek için yapıldı. Yöntem: Bu araştırma kesitsel olarak yapıldı. Çalışmaya 190 RA'lı hasta dahil edildi. Veriler hasta bilgi formu, Romatoid Artrit için Yaşam Kalitesi Ölçeği ve Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi kullanılarak toplandı. TAT kullanan ve kullanmayanların demografik, sosyoekonomik, hastalık ve tedavi özellikleri belirlendi. Bulgular: Hastaların %60,5 en az bir tür TAT kullandı ğını bildirirken, %39.5 TAT kullanmadığını belirtti. TAT kullananlar ve TAT kullanmayanlar arasında yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi, medeni durum ve gelir düzeyi açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktu. TAT kullanım yaklaşımları ve nedenleri has tanın beklenti ve seçimine, hastanın sosyokültürel geçmişine ve dini özelliklerine göre farklılık göstermektedir. Bu çalışmada TAT kullanan RA'lı hastaların yaşam kalitesi puan ortalaması ve uyku kalitesi pua n ortalamasının yüksek olduğu görüldü. Sonuç: Bu araştırmada TAT kullanım oranının yüksek olduğu belirlendi. Hastaların düzenli olarak sağlık kontrollerini yaptırdıkları ve ilaç tedavisinin yanı sıra TAT yöntemlerini de kullandıkları saptandı. TAT kullanan hastalar bu konuda doktor veya hemşire lerine bilgi vermediklerini, faydalı olduğunu düşündükleri için TAT yöntemlerini kullandıklarını belirttiler. Sağlık çalışanlarının, h astaların kullandıkları TAT yöntemlerini sorgulamaları ve uyku düzenleri ve yaşam kalitelerinin değerlendirmeleri önerildi. Anahta r Kelimeler: Romatoid artrit, Tamamlayıcı ve destekleyici tıp, uyku kalitesi, yaşam kalitesi.
