SAĞLIK ALANINDA ÇALIŞAN LABORATUVAR TEKNİKERLERİNDE İŞ -YAŞAM KALİTESİ VE TÜKENMİŞLİK ARASINDAKİ İLİŞKİ

Hülya ÖZÜDOĞRU, Tahsin Tuna ŞİMŞEK, Melek Yeşil BAYÜLGEN, İsmail Yağmurhan GİLAN

Lokman Hekim Dergisi - 2026;16(3):943-951

Mersin Üniversitesi, Sağlık Hizmetleri MYO, Tıbbi Laboratuvar Teknikleri Programı

 

Giriş: Sağlık alanında çalışan laboratuvar teknikerlerinin yoğun çalışma saatleri, gürültülü ve stresli çalışma ortamları nedeniyle iş yaşam kalitesi etkilenebilir ve bunun sonucunda tükenmişlik gelişebilir. Amaç: Bu araştırmanın amacı, laboratuvarda çalışan teknikerlerin iş yaşam kalitesi ve tükenmişliği arasındaki ilişkiyi incelemektir. Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı tasarımdaki araştırma, Haziran 2025 -Mart 2026 tarihleri arasında Mersin Üniversitesi Hastanesi'nde çalışan laboratuvar teknisyenleriyle yürütülmüştür. Olasılıksız uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 89 katılımcı çalışmaya dâhil edilmiştir. Dâhil edilme kriterleri kurumda en az 6 aydır çalışmak ve gönüllü olmaktır. Veriler, yüz yüze görüşmeyle Kişisel Bilgi Formu, Çalışanlar için İş Yaşam Kalitesi Ölçeği ve Tükenmişlik Ölçeği Kısa Formu kullanılarak toplanmıştır. Veriler SPSS 25.0 ile analiz edilmiş; karşılaştırmalarda Student t testi ve ANOVA, ilişkilerin değerlendirilmesinde Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 33,46+/-10,01 olup %52,8'i erkektir. Çoğunluğu üniversite mezunu (%89,9) ve mesleğinden memnundur (%78,7). Cinsiyet, meslek memnuniyeti ve gelir durumu ile bazı ölçek puanları arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Erkeklerin tükenmişlik düzeyleri kadınlardan daha yüksektir (p<0,01). Mesleğinden memnun bireylerin mesleki tatmin düzeyleri daha yüksek; tükenmişlik, merhamet yorgunluğu ve iş yaşam kalitesi puanları daha düşüktür (p<0,05). Gelir durumu yalnızca tükenmişlik üzerinde anlamlı etki göstermiştir (p<0,05). Mesleki tatmin ile tükenmişlik arasında orta düzeyde negatif, iş yaşam kalitesi ile pozitif ilişki saptanmıştır. Tükenmişlik arttıkça merhamet yorgunluğu ve diğer ölçek puanları da artmıştır (p<0,01). Sonuç: Mesleki tatminin artırılmasının tükenmişlik ve merhamet yorgunluğunu azaltmada önemli olduğu, çalışma koşullarının iyileştirilmesinin iş yaşam kalitesini olumlu etkileyebileceği düşünülmektedir.