Sümeyra ALKIŞ KOÇTÜRK
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;2(2):51-63
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik ve Ebelik Bölümü öğrencilerinin tıbbi atık yönetimi konusundaki bilgi ve farkındalık düzeylerinin normal dönemlerde ve deprem gibi kriz süreçlerinde değerlendirilmesidir. Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu araştırmanın evrenini, Gaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nde öğrenim gören ve klinik staj/çalışma deneyimi olan 146 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler, Aralık 2024 - Ocak 2025 tarihleri arasında literatür doğrultusunda hazırlanan 41 soruluk çevrimiçi bir anket (Google Forms) aracılığıyla toplanmıştır. Ölçeğin güvenirlik katsayısı Cronbach's Alpha 0,712 olarak saptanmıştır. İstatistiksel analizlerde tanımlayıcı istatistikler, Pearson Ki-Kare, Fisher's Exact test ve Kendall's Tau-b korelasyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %80,1'i (n = 117) kadın, %98,6'sı (n = 144) Türk vatandaşı ve %78,1'i (n = 114) 20 yaş ve üzerindedir. Sosyodemografik özellikler ile genel bilgi düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p > 0.05). Katılımcıların Likert ölçeği bilgi puanı ortalaması 2.17 +/- 0.45 (orta düzey) olarak belirlenmiştir. Korelasyon analizinde, eğitimin gerekliliğini savunan ve farkındalığı yüksek olan öğrencilerin uygulamaya yönelik sorulara da anlamlı düzeyde doğru yanıtlar verdiği görülmüştür (p = 0.014). Kriz yönetimi sorularına verilen doğru yanıtlar ile temel tıbbi atık bilgi düzeyleri arasında da anlamlı pozitif ilişkiler saptanmıştır (p = 0.023, p = 0.049). Sonuç ve Öneriler: Sağlık yönetimi ve hizmetlerinde tıbbi atıkların halk sağlığına ve çevreye risk oluşturmadan yönetilmesi kritik bir öneme sahiptir. Geleceğin sağlık profesyonelleri olan öğrencilerin, özellikle kriz ve afet dönemlerine yönelik atık yönetimi konusunda yapılandırılmış ve sürekli eğitim programları ile desteklenmesi önerilmektedir.