NAZIM TOLGAHAN YILDIZ, MEHMET CANLI, HİKMET KOCAMAN
Bingöl Üniversitesi Sağlık Dergisi - 2025;6(2):179-191
Bu çalışmanın amacı, sağlık bilimleri lisans öğrencilerinde temporomandibular bozukluk (TMB) prevalansını ve TMB, parafonksiyonel oral davranışlar (POBs), sürekli kaygı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkileri araştırmaktır. Çalışmaya 720 üniversite öğrencisi katılmıştır. Araştırmacılar tarafından hazırlanan iki bölümlü çevrimiçi anket öğrencilere e-posta yoluyla gönderilmiştir. Anketin ilk bölümü cinsiyet, yaş, lisans düzeyi, öğrenim görülen bölüm, TMB ve POB farkındalığı ile ilgili maddelerden oluşmuştur. İkinci bölümde ise POB’ların sıklığını değerlendiren Oral Davranışlar Kontrol Listesi (OBC); TMB’nin şiddetini ve varlığını tespit eden Fonseca Anamnestik İndeksi (FAI); sürekli kaygı düzeyini değerlendiren Durumluk-Sürekli Kaygı Envanterinin (STAI-Trait Anxiety) Sürekli Kaygı bölümü ve yaşam kalitesini değerlendiren Ağız Sağlığı Etki Profili-14 (OHIP-14) yer almıştır. Tüm öğrencilerde TMD prevalansı %68,2 olup, hafif (%25) ve orta (%25) TMD şiddetli TMD’den (%18,2) daha yaygındır. Lisans eğitim düzeyi arttıkça, TMB şiddeti ve yaygınlığı, POB sıklığı ve sürekli kaygı düzeyi artmış, yaşam kalitesi ise azalmıştır (p<0,05). FAI, OBC, STAI-Sürekli Anksiyete ve OHIP-14 skorları arasındaki güçlü ilişkiler (r değerleri >0.80, p<0.05) öğrencilerde TMB şiddeti, POB sıklığı, sürekli anksiyete düzeyi ve yaşam kalitesinin birbiriyle ilişkili olduğunu doğrulamıştır.TMB ve POB’lar hakkında sağlık bilimleri öğrencilerinin farkındalığının artırılmasının ve öğrencilerde TMB, POB’lar ve anksiyete düzeylerinin erken dönemde değerlendirilmesinin TMB’lerin önlenmesi ve daha etkili yönetimi için önemli olduğunu düşünüyoruz.
