SAĞLIK BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE ÇOKLU EKRAN BAĞIMLILIĞI YAYGINLIĞI VE PSİKOSOSYAL ETKİLERİ

Didem Han YEKDEŞ, Emre TEL, Ali Cem YEKDEŞ, Ülfiye ÇELİKKALP, Galip EKUKLU

Sağlık Bilimlerinde Değer - 2026;16(2):382-388

Edirne Provincial Health Directorate, Public Health Center, Edirne, Türkiye

 

Amaç: Bu çalışma, Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencilerinde çoklu ekran bağımlılığının yaygınlığını ve psikososyal faktörlerle ilişkisini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Gereç ve Yöntemler: Edirne'deki bölümler arasında çok aşamalı tabakalı örnekleme yöntemi kullanılarak kesitsel bir çalışma yürütülmüştür. 0,20'lik etki büyüklüğü, 0,05'lik alfa ve %95'lik güç esas alınarak gerekli örneklem büyüklüğü 480 olarak hesaplanmıştır. Ekran bağımlılığı, Çoklu Ekran Bağımlılığı Ölçeği (ÇEBÖ) kullanılarak, yalnızlık ise RULS-6 ölçeği ile değerlendirilmiştir. Depresyon, anksiyete ve uykusuzluk öz bildirim yoluyla ölçülmüştür. Veriler ki-kare testİ ve lojistik regresyon modelleri kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Toplam 480 öğrenci (ortalama yaş: 20,97+/-2,07 yıl; %80,60'ı kadın) çalışmaya katılmış olup, çoğunluk hemşirelik (%26,70) ve sağlık yönetimi (%25,80) bölümleridir. En sık kullanılan cihazlar akıllı telefonlarken (%94,40), özellikle sosyal medya kullanımı sıktı (%82,10). ÇEBÖ'ne göre katılımcıların %74,20'si ekran bağımlısı olarak sınıflandırıldı. ÇEBÖ puanları yalnızlıkla anlamlı pozitif bir korelasyon gösterdi (r=0,164, p<0,001). Ekran bağımlılığı, daha uzun günlük ekran süresiyle (OR: 1,94; %95 CI: 1,22 -3,07) ve odyoloji öğrencilerine kıyasla hemşirelik öğrencilerinde fazlaydı (OR: 4,55; %95 CI: 1,95 -10,62). Sonuç: Çoklu ekran bağımlılığı sağlık bilimleri öğrencileri arasında oldukça yaygındır ve yalnızlık, artan ekran süresi ve akademik disiplinle ilişkilidir. Bu bulgular, gelecekteki sağlık çalışanlarında daha sağlıklı dijital davranışları teşvik etmek için hedefli stratejilere duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır.