SAĞLIK ÇALIŞANLARINDA ROTAVİRÜS AŞISI TEREDDÜTÜ, AŞI BİLGİ DÜZEYİ VE SAĞLIK OKURYAZARLIĞI ARASINDAKİ İLİŞKİ

Aydın BOZKAYA, Gülben ÇELİK BOZKAYA, Semra GENCER, Hasret Yağmur Sevinç AKIN, Burcu BEYAZGÜL, Cihat EROL, Hülya ABDULHAKİMOĞULLARI, Fatma BOZDAĞ

Dicle Tıp Dergisi - 2026;53(3):715-724

Department of Child Health and Diseases, Harran University Faculty of Medicine, Sanliurfa, Türkiye

 

Amaç: Bu çalışmada, sağlık çalışanlarının aşılamaya yönelik tutumları, aşı lama davranışları, rotavirüs aşısına ilişkin aşı kararsızlıkları, aşı bilgi düzeyleri ve sağlık okuryazarlıkları arasındaki ilişki değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntemler: 300 katılımcı ile tanımlayıcı kesitsel bir çalışma olarak yürütülen çalışmada, veriler yüz yüze görüşmeler aracılığıyla toplanmış ve korelasyon ile çoklu regresyon modelleri kullanılarak SPSS 25 ile analizler yapılmıştır. Bulgular: Tek değişkenli analizlerde sosyoekonomik durum, rutin aşılama uygulamaları, meslek grubu ile sağlık okury azarlığının işlevsel, iletişimsel ve eleştirel boyutlarının aşı kararsızlığı ile anlamlı düzeyde ilişkili olduğu saptandı (p<0,001). Regresyon analizine göre model genel olarak istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.001) ve meslek grubu, aşı kararsızlığının tek bağımsız belirleyicisi olarak bulundu. Sonuç: Sağlık çalışanlarının rotavirüs aşısı hakkındaki bilgi düzeylerinin düşük ve sağlık okuryazarlıklarının yeterli olmasına rağmen, aşı kararsızlığının yüksek olması dikkat çekicidir. Tek değişkenli analizlerde bilgi düzeyi ve aşı okuryazarlığı ile aşı kararsızlığı arasında anlamlı ilişki saptanmış; ancak bu ilişki çok değişkenli analizde anlamlılığını korumamıştır. Bilgi düzeyi, aşı sağlık okuryazarlığı ve aşı kararsızlığı arasındaki ilişkinin yönü, aşı kararsızlığının yalnızca bilgi eksikliğiyle açıklanamayacağını göstermektedir. Çalışmamız, sağlık çalışanlarına yönelik aşı eğitiminin yeniden değerlendirilmesinin önemini vurgulamaktadır.