SAĞLIK HİZMETİ SUNUMUNDA KÜLTÜREL YETERLİLİK MODELİ: CAMPİNHA-BACOTE

MAKBULE YILMAZ SEMA KUĞUOĞLU

TOGÜ Sağlık Bilimleri Dergisi - 2024;4(2):249-257

 

Büyüyen çok etnik gruptan oluşan dünyamıza sağlık hizmeti sağlamanın zorluklarını aşmak için çeşitli hizmet sunumu modelleri ortaya çıkmıştır. Bu modellerden bir tanesi de Josepha Campinha-Bacote tarafından geliştirilen kültürel yeterlilik süreci modelidir. Modelde kültürel yeterlilik, sağlık hizmeti sağlayıcısının, bireyin kültürel yapısına uyumlu bir şekilde çalışabilmesi için kültürel yetkinliğini geliştirmeye çabaladığı bir süreç olarak tanımlanmaktadır. Çünkü kültürel yeterlilik uzun bir sürede ortaya çıkan gelişimsel bir süreçtir. Bu devam eden gelişimsel süreç, kültürel farkındalığın, kültürel bilginin, kültürel becerinin, kültürel karşılaşmaların ve kültürel isteğin bütünleşmesini içerir. Model, hemşirelerin kültürel olarak etkili bir bakım sağlamak, hastalık ve sağlıkla ilgili çeşitli faktörleri değerlendirmek ve hemşireliğe pratik bir tanılama aracı kazandırmak amacıyla geliştirilmiştir. Bununla birlikte model, klinikte, araştırmalarda, yönetimde ve hemşirelerin eğitim uygulamalarında kullanılmaktadır. Bu bilgiler ışığında derlemenin amacı, hemşirelerin sağlık bakım hizmetlerinin sunumunda kültürel yeterlilik süreci modelinin her yapısının önemini ve etkisini vurgulamaktır.