Tuba ÇÖMEZ İKİCAN
Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;11(3):239-246
Amaç: Afet yaşamış topluluklara bakım ve tedavi hizmeti sunan sağlık kurtarma görevlileri, travmatik olaylara sıklıkla maruz kalmakta ve afetlerin hem doğrudan hem de dolaylı etkilerini yaşamaktadırlar. Bu çalışmada, "Sağlık Kurtarma Görevlileri için Afet Dayanıklılığı Ölçüm Aracı"nın Türkçe geçerliğini ve güvenirliğini değerlendirmek amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Bu metodolojik tipteki çalışma, Kasım 2023 - Nisan 2024 tarihleri arasında 247 sağlık kurtarma görevlisi ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, "Kişisel Bilgi Formu", "Connor -Davidson Dayanıklılık Ölçeği" ve "Sağlık Kurtarma Görevlileri için Afet Dayanıklılığı Ölçeği -Türkçe Form" kullanılarak elde edilmiştir. Bulgular: Psikometrik değerlendirmeler sonucunda, ölçeğin 19 maddeden ve dört faktörden oluşan yapısının geçerli ve güvenilir olduğu doğrulanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi öncesinde KMO değeri 0,876 olarak hesaplanmış ve Bartlett küresellik testi anlamlı bulunmuştur; dört faktörlü yapı toplam varyansın %68,67'sini açıklamıştır. Doğrulayıcı faktör analizinde 19 madde ve dört faktörden oluşan yapıya ilişkin standartlaştırılmış faktör yüklerinin tamamının 0,53'ün üzerinde olduğu belirlenmiş; uyum indeksleri CMIN/DF=1,892, RMSEA=0,050, SRMR=0,061, GFI=0,903, AGFI=0,865 ve CFI=0,892 olarak bulunmuştur. CFI dışındaki indeksler kabul edilebilir sınırlar içinde yer almış, CFI ise ölçüt değerin altında kalmıştır. Ölçeğin genel Cronbach alfa katsayısı 0,93; toplam puana ilişkin sınıf içi korelasyon katsayısı ise 0,824 (%95 GA: 0,380 -0,927) olarak hesaplanmıştır. Sonuç: Sonuç olarak, "Sağlık Kurtarma Görevlileri için Afet Dayanıklılığı Ölçüm Aracı - Türkçe Formu" afetlerde görev yapan sağlık kurtarma personelinin dayanıklılığını değerlendirmede geçerli ve güvenilir bir araçtır. Ancak beklenen değerin altında kalan CFI değeri ve zamana ilişkin istikrar için geniş güven aralığı, bulguların daha büyük ve bağımsız örneklemlerde doğrulanması gerektiğini göstermektedir.
