SAKİNE RAHIMLI OCAKOGLU, ZELİHA ATAK, GÖKHAN OCAKOĞLU, HAKAN DEMİRCİ
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2024;50(2):165-170
Üreme sağlığı hizmetlerinin sağlanması sağlık sistemi için esastır. Üreme sağlığı, Dünya Sağlık Örgütü’nün önemli bir bileşeni olup, kadınların ve erkeklerin güvenli ve etkili kontraseptif yöntemler hakkında bilgi edinme ve bunlara erişim haklarının olduğunu belirtir. Ne yazık ki, günümüzde mevcut olan güvenilir kontraseptif yöntemlerden tüm bireyler haberdar değildir; bu durum, istenmeyen gebeliklere yol açan ve bu gebeliklerin elektif küretaj ile sonlandırılmasında ana faktördür. Bu çalışma, doğum kontrolü için rahim içi araç (RİA) kullanan hastalar ile istenmeyen gebelikleri sonlandırmak için elektif küretaj (E&C) uygulanan hastaların Sağlık Okuryazarlığı (SOY) düzeylerini karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Bu kesitsel çalışma, istenmeyen gebeliklerini E&C ile sonlandırmak üzere Aile Planlaması Departmanı’na başvuran (n=59) ve doğum kontrolü için RİA kullanan (n=408) toplam 467 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma, SOY ölçeği için belirlenen genel ölçek puanına göre gruplar arasında bir farklılık olmadığını göstermektedir. Ancak, “Sağlığın Geliştirilmesi” alt ölçeği üzerinden elde edilen medyan puanı E&C grubunda daha yüksektir (p=0,002). Lojistik regresyon analizi, çalışmayan kadınların E&C’yi tercih etme eğiliminin, çalışan kadınlara göre 11,15 kat daha fazla olduğunu göstermiştir. Ayrıca, küretaj öyküsü olan kadınların E&C yöntemini tercih etme riski 4,95 kat daha yüksektir. Sonuç olarak, bildiğimiz üzere “Sağlığın Geliştirilmesi”, çevrenin sağlık uyarılarını değerlendirme yeteneği ile ilgili olup bu durum, çevrenin, kadınların E&C tercihlerini etkilemiş olabileceği şeklinde yorumlanabilir. Çalışmayan kadınlarda E&C’ye sık başvurulması sosyokültürel bir bağlamda incelenmelidir.
