SAĞLIK TEKNİKERLİĞİ ÖĞRENCİLERİNDE SİGARA İÇME İLE STRES HORMONLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ

Oya SAYIN, Ayla AÇIKGÖZ, Rabia ILGIN, Mehmet ATEŞ

Developments and Experiments in Health and Medicine - 2026;40(1):101-109

Vocational School Health Services, Department of Medical Laboratuary Techniques, Dokuz Eylul University, Izmir, Türkiye

 

AMAÇ: Sigara bağımlılığı artan sınav stresiyle uğraşan üniversite öğrencileri için başa çıkma mekanizması haline gelmiştir. Araştırmanın amacı, sağlık teknisyenliği öğrencilerinde sigara içmenin sınav stresi üzerindeki etkilerini, stres biyobelirteçleri olarak kabul edilen tükürük kortizol ve adrenalin düzeylerini ölçerek araştırmak ve sigara içimi ile sınav başarısı arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. GEREÇ YÖNTEM: Çalışmaya 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu'nda öğrenim gören 64 öğrenci (ortalama yaş 21,09 +/- 2,05 yıl) dahil edildi. Veriler sosyodemografik bilgiler, sigara içme durumu anketi, Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri Ölçeği (STAI) ve tükürük örnekleri aracılığıyla toplandı. BULGULAR: Sigara içmeyen öğrencilerin tükürük kortizol düzeyi sigara içen öğrencilere göre daha düşüktü (p = 0.024). Sigara içmeyen öğrencilerin tükürüklerindeki adrenalin düzeyi sigara içen öğrencilere göre daha yüksekti (p < 0.001). Sigara içmeyen öğrencilerin ortalama sınav başarı puanı, sigara içen öğrencilere göre daha yüksekti (p = 0.022). SONUÇ: Sigara içmeyen öğrencilerin kortizol ve adrenalin düzeylerinin daha düşük olması sınav başarılarını olumlu yönde etkiliyordu. Bu bulgular, sigara içme durumunun fizyolojik stres belirteçlerini ve sınav başarısını etkileyebileceğini göstermektedir.