Yasemin BOZKURT TURAN
Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi - 2025;58(3):95-100
AMAÇ: Şiddetli ve kritik COVID-19 hastalarda sekonder enfeksiyonların daha yüksek bir mortalite oranına yol açtığı görülmüştür. Bununla birlikte, aşıların geliştirilmesiyle COVID-19 ilişkili mortalite oranı azalmıştır. Bu çalışmada COVID-19 tanılı yoğun bakım hastalarında, sekonder enfeksiyona bağlı septik şok gelişimi ile COVID-19 aşılama arasında nasıl bir ilişki olduğunun araştırılması ve sekonder enfeksiyon etkenleri ve dağılım oranlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Aynı zamanda bu hasta grubunda uygulanan ampirik antimikrobiyal tedavi öncesi ve sonrası CRP, prokalsitonin ve lökosit değerlerinin klinik kötüleşme ile korelasyonu değerlendirildi. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma COVID-19 enfeksiyon tanısı alan (nazofarengeal sürüntü örneği RT-PCR ile doğrulanan), yoğun bakım yatışı sırasında sekonder enfeksiyona bağlı septik şok gelişen, 18 yaş üstü hastalarda retrospektif, kesitsel ve tek merkezli olarak yapıldı. BULGULAR: Hastaların medyan yaşı 69 (23-95) olup %54,6'sının erkek olduğu görülmüştür. 28 günlük mortalite oranı %80,4 (n=225) olarak bulunmuştur. Hastaların yoğun bakım medyan yatış süresi 18 (3-106) gün olarak hesaplandı. Hastaların %77,1'inde (n=216) ek hastalık mevcuttu. Hastaların %76,1'inde (n=213) sekonder enfeksiyon gelişmişti. Erkekler arasında mortalite oranı anlamlı derecede yüksek bulundu (p=0,006). Aşılanmamış hasta grubunda mortalite oranı (n=143, %85,1) aşılanmış gruba göre anlamlı derecede yüksek saptanmıştır (p=0,014). Ölen hasta grubunda ampirik antimikrobiyal tedavi öncesi ve sonrası ortalama prokalsitonin ve lökosit değerleri, sağ kalanlara göre anlamlı derecede yüksekti (p<0,05). Aşılanmamış hasta grubunda toplam sekonder enfeksiyon görülme oranı %83,3 (n=140) olup, aşı yapılan hasta grubuna göre anlamlı derecede yüksekti (p<0,01). SONUÇ: COVID-19 yoğun bakım ünitesine kabul edilen aşılanmamış hasta grubunda sekonder enfeksiyon oranı önemli ölçüde yüksektir. Bu durum mortalite açısından bir risk teşkil etmektedir. Prokalsitonin ve lökosit değerleri ampirik antimikrobiyal tedavi öncesi ve sonrası mortaliteyi göstermesine rağmen CRP gösterememiştir.
