SELEKTİF IGA EKSİKLİĞİ OLAN ÇOCUKLARDA ALERJİK VE OTOİMMÜN ÖZELLİKLER

Enes ÇELİK, Hande Yüksel BULUT

Dicle Tıp Dergisi - 2026;53(2):381-388

Ankara Atatürk Sanatorium Training and Research Hospital, Division of Pediatric Allergy and Immunology, Department of Pediatrics, Ankara, Türkiye

 

Amaç: Selektif immünoglobulin A eksikliği (SIgAD), en sık görülen primer immün yetmezlik olup serum IgA düzeylerinin belirgin derecede düşük olması, buna karşın IgG ve IgM düzeylerinin normal olmasıyla tanımlanır. Bu çalışmada, SIgAD tanılı pediatrik hastaların klinik spektrumu ve laboratuvar bulgularının, özellikle alerjik komorbiditeler ve otoimmün bulgulara odaklanılarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem ler: Bu retrospektif gözlemsel çalışma, 1 Nisan 2023 ile 1 Aralık 2025 tarihleri arasında European Society for Immunodeficiencies (ESID) tanı kriterlerini karşılayan 4- 18 yaş arası çocuklarda gerçekleştirildi. Demografik veriler, klinik özellikler ve laboratuvar ölçümleri elektronik tıbbi kayıtlarından elde edilmiş ve tanımlayıcı istatistiksel yöntemler kullanılarak analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya 26 pediatrik hasta dahil edildi (%61,5 erkek). Semp tom başlangıç yaşı ortancası 4,50 yıl (IQR, 3,0 - 6,0), tanı yaşı ortancası ise 6,97 yıl (IQR, 5,1 -9,5) olarak saptandı. Hastaların %76,9'unda rekürren enfeksiyonlar görülmüş olup, en sık klinik başvuru nedeniydi. Hastaların %73,1'inde en az bir alerjik hastalık (en sık astım ve alerjik rinit) saptanmış, %42,3'ünde ise en az bir aeroalerjen duyarlılığı gösterilmiş olup polen duyarlılığı ön plandaydı. Otoantikor taraması yapılan hastaların yaklaşık üçte ikisinde pozitiflik saptanmıştı ; ancak yalnızca iki hasta ya otoimmün hastalık (tiroidit ve vitiligo) tanısı konuldu. Tekrarlayan enfeksiyonlar nedeniyle hastaların %7,7'sine antibiyotik profilaksisi başlandığı tespit edildi. Sonuç: Tekrarlayan enfeksiyonlar SIgAD'de en sık klinik başvuru nedeni olmakla birlikte, alerjik veya otoimmün bulgularla başvuran hastalarda da serum IgA düzeyinin değerlendirilmesi düşünülmelidir. Alerjik bulguların, immünolojik durumun ve olası otoimmün hastalık gelişiminin izlenebilmesi için düzenli takip gereklidir.