Selahattin AKYÜZ, Uğur UĞRAK, Abide AKSUNGUR
Etkili Hemşirelik Dergisi - 2026;19(2):204-215
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Ankara'nın merkez bir ilçesinde kadınların serviks kanserinin erken tanısına yönelik tutumları üzerinde sağlık okuryazarlık düzeyinin etkisini saptamaktır. Yöntem: Kesitsel nitelikteki çalışma, Ankara'nın merkez bir ilçesinde, benzer sosyo-demografik özellikli 18 yaş ve üstü, 401 kadın kursiyerin katılımıyla yürütülmüştür. Sosyo-demografik sorular, Serviks Kanserinin Erken Tanısına Yönelik Tutum Ölçeği ve Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği kullanılarak veriler toplanmıştır. Ölçeklerin yapı geçerliliği, birleşme ve ayrışma geçerliliği ile iç tutarlılık güvenirliği değerlendirilmiştir. Sağlık okuryazarlık düzeyinin serviks kanserinin erken tanısına yönelik tutum üzerindeki etkisi yapısal eşitlik modeli (YEM) ile incelenmiştir. Bulgular: Ölçeklerin yapı geçerliliği, birleşme ve ayrışma geçerliliğinin olduğu belirlenmiştir. Cronbach Alpha ve Composite Reliability (CR) katsayılarına göre ölçeklerin iç tutarlılık güvenirliğinin olduğu görülmüştür. YEM analizi sonucunda sağlık okuryazarlık düzeyinin serviks kanserinin erken tanısına yönelik tutum üzerinde anlamlı etkilere sahip olduğu tespit edilmiştir. Sonuç: Çalışmada, kadınlarda TSOY (Türkiye Sağlık Okuryazarlığı) düzeyi ile serviks kanseri erken tanı tutumları arasında ilişki olduğu tespit edilmiştir. Kadınların serviks kanserinin erken tanısına yönelik olumlu tutumlar geliştirebilmeleri için, sağlık okuryazarlığını artırmaya yönelik eğitim programları geliştirilip yaygınlaştırılmalıdır.
