Milad AFŞAR, Muhammed YASUL, Zeynep TAŞ CENGİZ, Hasan YILMAZ
Türkiye Parazitoloji Dergisi - 2026;50(2):62-65
Amaç: Karaciğer trematodları, hayvan sağlığını olumsuz etkileyen parazitler olup endemik bölgelerde ruminantlarda verim düşüklüğüne neden olmaktadır. Bu çalışma, küçükbaş hayvan yetiştiriciliğinin yaygın olarak yapıldığı Siirt ilinde kesilen koyun ve keçilerde karaciğer trematodlarının yaygınlığını ortaya koymak amacıyla yapıldı. Yöntemler: Bu çalışma 1 Ocak-15 Mayıs 2025 tarihleri arasında yürütüldü. Siirt ili mezbahasında, hayvanlardan kesim öncesi alınan dışkı örnekleri sedimantasyon yöntemi ile değerlendirildi. Ayrıca kesilen hayvanların karaciğerleri, safra kanalları ve safra keseleri erişkin parazitler yönünden makroskobik olarak incelendi. Bulgular: Mezbahada kesim öncesi dışkı örnekleri alınan 195 koyunun %14,4'ünde Fasciola spp., %4,1'inde Dicrocoelium dendriticum (D. dendriticum) yumurtası, 237 keçinin %9,7'sinde Fasciola spp., %3'ünde ise D. dendriticum yumurtası saptandı. Kesim sonrası karaciğer muayenesi yapılan 195 koyunun %22,1'inde Fasciola hepatica (F. hepatica) , %9,7'sinde D. dendriticum , 237 keçinin %15,6'sında F. hepatica , %4,2'sinde ise D. dendriticum 'un erişkinleri belirlendi. Koyunlarda ırklar ile trematod pozitifliği arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı. Koyun ve keçilerde yaş grupları ile trematoda rastlama sıklığı arasında da anlamlı bir fark saptanmadı. Sonuç: Siirt ilinde yürütülen bu çalışmada, koyun ve keçilerde belirlediğimiz karaciğer kelebeği enfeksiyon oranları bu parazitlerle mücadele edilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Bu enfeksiyon nedeniyle hayvanlarda verim kayıplarını ve ölümleri önlemek için hayvancılıkla uğraşanların bu konuda bilgilendirilmesi gerekmektedir. Ayrıca hayvanların otlağa salınmadan önce periyodik olarak muayene edilip tedavi edilmesi önem arz etmektedir.