Tuğba BOZDEMİR, Aylin ERMAN DALOĞLU, Ömür Mustafa PARKAN, Derya MUTLU, Dilek ÇOLAK
Mikrobiyoloji Bülteni - 2025;59(4):465-474
Transplantasyon sonrası sitomegalovirüs (CMV) ile ilişkili komplikasyon riski taşıyan hastaların izleminde viral yük takibi klinik yönetim açısından kritik öneme sahiptir. CMV DNA'nın saptanmasında en yaygın kullanılan yöntemlerden biri kantitatif gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu [quantitative real-time polymerase chain reaction (qRT-PCR)]'dur. Bu amaçla, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından tanımlanan Uluslararası Kantitasyon Standardı (UKS)'na göre kalibre edilmiş ticari test kitleri kullanılmaktadır. Ancak farklı test sistemleri arasında ölçüm değişkenliği halen önemli bir sorun teşkil etmektedir. Bu çalışmada, DSÖ CMV UKS'si ile kalibre edilmiş olan iki farklı ticari kit olan CMV Cobas Ampliprep/Cobas Taqman (CMV-CAP/CTM) (Roche Diagnostics, Mannheim, Almanya) ile NeuMoDx CMV Quant Assay (Qiagen, Ann Arbor, Amerika Birleşik Devletleri) test sonuçlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. CMV-CAP/CTM ve NeuMoDx CMV PCR testi ile eş zamanlı çalışılmış 478 plazma örneğinin sonuçları analiz edilmiştir. Ekstraksiyon, gerçek zamanlı amplifikasyon ve sonuç analizi dahil olmak üzere tam otomatik adımlar üretici firma önerileri doğrultusunda gerçekleştirilmiştir. CMV DNA; her iki testte 216 (%45.18) örnekte saptanmış, 82 (%17.15) örnekte ise saptanmamıştır. Toplam 180 (%37.65) örnekte uyumsuz sonuç elde edilmiştir. İstatistiksel olarak her iki testin kalitatif sonuçları arasında orta düzeye yakın kalitatif uyum saptanmıştır (kappa= 0.28, p< 0.001). Her iki testin dinamik ölçüm aralığında elde edilen kantitatif sonuçlar (n= 104) incelendiğinde CMV-CAP/CTM ve NeuMoDx CMV testi ile ölçülen ortanca viral yük değerleri sırasıyla; 1598 IU/mL (aralık= 137.41-115570) ve 2600 IU/mL (aralık= 55-220000) olarak hesaplanmıştır. Korelasyon analizine göre her iki testin sonuçlarının karşılaştırılmasında çok kuvvetli korelasyon saptanmıştır (r= 0.83, p< 0.001). Bland-Altman analizine göre; CMV-CAP/CTM testi ile NeuMoDx CMV testi değerleri arasındaki ortalama fark 0.296 log10 (standart sapma= 0.412) IU/mL (en düşük fark 0.005 ve en yüksek fark -1.559 log10 IU/mL) olarak bulunmuş, CMV-CAP/CTM testiyle NeuMoDx CMV testinden daha düşük ölçümler yapılmıştır. Her iki testin dinamik ölçüm aralığında sonucu olan 104 örnekte log10 Özgün Araştırma/Original Article