YEŞİM GÜVENÇ, MUSTAFA SERTESER, ECE ONUR, FATMA TANELİ, SONER CANDER, TÜLAY KÖKEN
Journal of Turkish Clinical Biochemistry - 2018;16(2):101-108
Amaç: Son dönem böbrek yetmezliği, patogenezinde inflamasyonun yer aldığı böbrek fonksiyonlarının kaybı ile seyreden bir hastalıktır. Yağ dokusundan salgılanan adiponektin anti-inflamatuar etkili bir proteindir. ICAM-1 ve VCAM-1 inflamasyonun düzenlenmesinde rol oynayan vasküler adezyon molekülleridir. Çalışmamızda son dönem böbrek yetmezliği hastalarında adiponektin, ICAM-1 ve VCAM- 1 düzeylerinin böbrek fonksiyonlarının inflamatuar klinik bir göstergesi olarak araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya son dönem böbrek yetmezliği (eGFR <15) olan hemodiyaliz hastaları (Grup 1, n=31) ve sağlıklı bireylerden (eGFR≥90) (Grup 2, n=33) oluşan kontrol grubu dahil edilmiştir. Serum adiponektin, VCAM-1 ve ICAM-1 düzeyleri ELISA yöntemleriyle ölçülmüştür. İstatistiksel analizde chi-square test, students-t testi, ko-varyans analizi, pearson korelasyon testi kullanılmıştır. Bulgular: Son dönem böbrek yetmezliği hastalarında serum adiponektin, VCAM-1 ve ICAM-1 düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek (sırasıyla, p=0.001, p=0.001, p=0.001) saptanmıştır. Adiponektin düzeyleri ile VCAM-1 (r =0.615, p <0.001) ve ICAM-1 düzeyleri (r =0,476, p<0.001) arasında pozitif korelasyon saptanmıştır. eGFR düzeyleri ile adiponektin (r= -0.637,p <0.001), ICAM- 1(r=-0.598, p< 0.001), VCAM-1(r=-0.846, p<0.001) arasında negatif korelasyon bulunmuştur. Sonuç: Çalışmamızda son dönem böbrek yetmezliği olan hastalarda adiponektin, VCAM-1 ve ICAM-1 düzeyleri anlamlı yüksektir. eGFR düştükçe adiponektin, VCAM-1 ve ICAM-1 düzeyleri artmaktadır. Adiponektin, VCAM-1 ve ICAM-1 düzeylerindeki artışın inflamatuvar yanıta, bozulmuş böbrek klirensine ve metabolik faktörlere bağlı olduğu düşünülmektedir. Ancak bu belirteçlerin klinikte yardımcı bir biyomarker olarak kullanılabilmesi için daha fazla sayıda örnekle yapılacak ileri çalışmalara ihtiyaç olduğu kanısına varılmıştır.
