BATTAL GÖKTÜRK GÖK MÜJGAN İNÖZÜ
Klinik Psikoloji Dergisi - 2023;7(3):448-467
Geçtiğimiz yüzyılın son çeyreğinden bu yana sosyal kaygı bozukluğu (SKB) epidemiyolojisiyle ilgili bilgi birikimi genişlemeye devam etmektedir. Bu nedenle bu çalışmada, dünyanın çeşitli kıta ve bölgelerinde, genel toplum popülasyonunda SKB epidemiyolojisinin güncel ve bütüncül bir incelemesinin sunulması amaçlanmıştır. Veri tabanlarında 2001 yılından günümüze kadar yapılan epidemiyolojik çalışmalar kapsamlı bir şekilde taranmış ve 43 çalışmaya ulaşılmıştır. SKB’nin tüm ülkelerde, toplum örneklemlerinde ortalama yaşam boyu ve 12 ay boyunca görülme sıklığı tahminleri sırasıyla %5.6 ve %2.6 olarak bulunmuştur. Yüksek sosyoekonomik düzeye sahip Amerika, Avrupa ve Okyanusya ülkelerinde bozukluğun görülme sıklığı oranlarının en yüksek düzeyde olduğu; Asya, Afrika ve Orta Doğu ülkelerinde ise oranların görece en az olduğu bulunmuştur. Dünya genelinde, başlangıç yaşının oldukça erken olması ve kadınlarda, erkeklere göre daha fazla görülmesi bir diğer önemli epidemiyolojik özelliktir. Bununla birlikte, SKB kötü seyreden ruhsal sağlık durumu ve çeşitli alanlarda (aile, sosyal ilişkiler, eğitim gibi) azalmış yaşam kalitesiyle ilişkilidir. Ayrıca, SKB ısrarcı ve yüksek düzeyde eştanılı seyreden bir bozukluk olarak ön plana çıkmaktadır. SKB’nin görülme sıklığı çeşitli epidemiyolojik çalışmalarda değişkenlik gösterse de birçok çalışmada en yaygın görülen kaygı bozukluğu türlerinden biri olduğu gözlenmiştir. Genel popülasyondan alınan örneklemlerle elde edilen görülme sıklığı, başlangıç yaşı, bozukluğun seyri ve cinsiyete göre dağılımı gibi bilgilerin, bir kaygı bozukluğu türü olarak SKB’ye yönelik anlayışı ve tedavi arama davranışını artırmaya yönelik girişimleri geliştireceği düşünülmektedir.
