Duygu KORKEM YORULMAZ, Mintaze KEREM GÜNEL, Arzu Ceylan HAS SILEMEK, Kader KARLI OĞUZ
Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation - 2025;12(3):165-175
Spastik hemiplejik serebral palsi, duyusal-motor sorunlar, fonksiyonel hareket ve postür bozuklukları ile karakterize, günlük yaşam aktivitelerini olumsuz etkileyen kompleks bir nöro-gelişimsel bozukluktur. Bu çalışmanın amacı, üst ekstremite ve el fonksiyonlarına yönelik ayna terapisinin beyin yeniden örgütlenmesi, fonksiyonel motor gelişim, günlük yaşam aktiviteleri ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini incelemekti. Bu özdenetimli çalışma, yaşları 4 ile 18 arasında değişen dokuz çocuktan oluştu. Çocuklar, sekiz haftalık rutin fizyoterapi öncesi ve sonrası değerlendirildi, ardından aynı fizyoterapist tarafından haftada üç gün, 30'ar dakikalık ayna terapisi seanslarını içeren bir müdahale programına alındı. Değerlendirmelerde aktivasyon şiddeti, üst ekstremite aktivasyon yoğunluğu, üst ekstremite beceri düzeyleri, hedef gerçekleştirme durumu, fonksiyonel bağımsızlık düzeyi, beyin yeniden örgütlenme durumu ve yaşam kalitesi ölçüldü. İlk sekiz haftalık takip döneminde, değerlendirme parametreleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik saptanmadı (p>0,05). Ancak, ayna terapisinin fizyoterapi programına eklendiği ikinci sekiz haftalık dönemde üst ekstremite becerilerinde, fonksiyonel bağımsızlık düzeylerinde, beyin yeniden örgütlenme bulgularında ve yaşam kalitesinde istatistiksel olarak anlamlı iyileşme görüldü (p<0,05). Bu çalışma, spastik hemiplejik serebral palsili çocuklarda ayna terapisinin etkinliğinin belirlenmesinde fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) kullanımına ilişkin sınırlı literatüre katkı sağlamaktadır.
