ECE ÜNLÜ AKYÜZ, DAMLA CENGİZ CANKURTARAN, NİHAL TEZEL
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi - 2021;24(3):244-250
Amaç: Mevcut çalışma, spina bifidalı (SB) çocuklarda lezyon seviyesinin, ambulasyon düzeyinin, ortopedik ve nörojenik mesane-bağırsak gibi komplikasyonların bakıcı yüküne ve hastaların fonksiyonel durumlarına etkisini incelemeyi amaçlamıştır. Gereç ve Yöntemler: Hastaların yaşı, cinsiyeti, doğum haftası, doğum şekli, birincil bakım veren yakını ve birincil bakım veren kişinin eğitim durumu, kullandıkları ortezleri ve ambulasyon yardımcıları sorgulandı. Hastalar ambulasyon ve lezyon seviyesine göre gruplandırıldı. Hastaların eşlik eden ortopedik komplikasyonlar açısından klinik muayeneleri ve radyolojik incelemeleri yapıldı. Bakıcı yükü Zarit Bakıcı Yükü Anketi (ZBYA) ile çocukların fonksiyonel düzeyi Pediatrik Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği (PFBÖ) ile değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya 24 SB tanılı hasta ve 24 hasta yakını dahil edildi. Non-ambule hastalarda, ambule hastalara göre ZBYA sonuçları anlamlı olarak daha yüksek ve PFBÖmotor, PFBÖ-total skorları anlamlı olarak daha düşük tespit edildi (p<0.05). Lezyon seviyesi torakal-üst lomber olan hastalarda, lezyon seviyesi alt lomber- sakral olan hastalara göre bakıcı yükleri anlamlı olarak daha yüksek ve PFBÖ-motor, PFBÖ-total skorları anlamlı olarak daha düşük tespit edildi (p<0.05). Hastaların yaşı ile ZBYA, PFBÖkognitif ve PBFÖ total sonuçları arasında istatiksel olarak anlamlı korelasyon bulundu (p<0.05). ZBYA ile PFBÖ-motor, PFBÖ-kognitif, PFBÖ-total skorları arasında negatif yönde kuvvetli bir korelasyon bulundu (p<0.05). Hastaların yaşı ile ZBYA, PFBÖ-kognitif ve PBFÖ total sonuçları arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyon bulundu (p<0, 05). ZBYA ile PFBÖ-motor, PFBÖ-kognitif, PFBÖ-total skorları arasında negatif yönde kuvvetli bir korelasyon bulundu (p<0, 05). Sonuç: SB’li hastaların fonksiyonel seviyesi, bakıcı yüküne etkili bir faktördür. Hastaların fonksiyonel seviyesi arttıkça bakıcı yükü azalmaktadır. Etkili rehabilitasyon ve takip programları ile SB’li çocukların fonksiyonel seviyesini artırıp, bakıcı yükünü azaltabiliriz.
