Nazan CİNİSLİOĞLU, Nurdan PÜR, Nurten Nur AYDIN
Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;28(2):181-189
Amaç: Stenotrophomonas maltophilia doğal direnç mekanizmaları ve sınırlı tedavi seçenekleri nedeniyle önemli bir nozokomiyal patojen haline gelmiştir. Bu çalışma S. maltophilia bakteriyemisi olgularında antimikrobiyal duyarlılık paternlerini, klinik özellikleri ve mortaliteyle ilişkili faktörleri değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif gözlemsel çalışmaya, 2020-2025 yılları arasında Erzurum Şehir Hastanesinde kan kültürlerinde Stenotrophomonas maltophilia izole edilen 18 yaş ve üzeri erişkin bireyler dâhil edilmiştir. Klinik veriler hastane kayıtlarından elde edilmiş; antimikrobiyal duyarlılık sonuçları ise European Committee on Antimicrobial Susceptibility Testing (EUCAST) ve Clinical and Laboratory Standards Institute (CLSI) standartlarına göre değerlendirilmiştir. Bulgular: Toplam 221 hastanın yaş ortalaması 64,6+/-20,3 yıl olup %53,3'ü erkekti. Mortalite oranı %34,8 olarak saptandı. Mortalite, ileri yaş, yoğun bakım yatışı (%93,5), komorbidite varlığı (%94,8) ve invaziv cihaz kullanımı ile anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,001). Sepsis, mortal seyreden hastaların %75,3'ünde mevcuttu. Trimetoprim-sülfametoksazol direnci 2021 yılında %12,5 iken 2025 yılında %20'ye yükselmiş, buna karşılık levofloksasin direnci son yıllarda %33'ten %17-20 aralığına gerilemiştir. Seftazidim direnci yüksek düzeyde (%48-51) seyrederken, tigesiklin direnci düşük oranlarda (%7-10) saptanmıştır. Sonuç: Trimetoprim-sülfametoksazol ve tigesiklin halen en etkili ajanlardır, ancak Trimetoprim-sülfametoksazol için artan direnç eğilimi dikkatle izlenmelidir. Yaş, komorbidite ve invaziv cihaz kullanımı mortaliteyi belirleyen temel faktörlerdir. Sürekli sürveyans ve akılcı antibiyotik politikaları, S. maltophilia bakteriyemisinde mortaliteyi azaltmada kritik öneme sahiptir.
