Birnur YEŞİLDAĞ, Zehra GÖLBAŞI
Anatolian Journal of Health Research - 2026;7(1):43-49
Tıbbi endikasyonlar doğrultusunda gerçekleştirilen sezaryen doğumlar anne ve fetal yaşamı koruyan bir müdahale olmasına karşın tıbbi endikasyon olmayan durumlarda yapılan sezaryen anne ve yenidoğan sağlığı üzerinde olumsuz etkiler ortaya çıkarabilmektedir. Günümüzde yüksek sezaryen oranları dünya genelinde birçok sağlık sisteminin mücadele ettiği önemli bir sorundur. Bu doğrultuda yüksek sezaryen oranlarını düşürmek için geliştirilen stratejiler doğum sürecinin daha güvenli hale gelmesini sağlayarak sağlık hizmetlerinin kalitesinin artırılması açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu derleme makalede sezaryen oranlarını azaltmaya yönelik mevcut stratejilerin etkililiği incelenmekte ve uygulamalara yön veren yenilikçi yaklaşımlar ele alınmaktadır. Stratejiler, Dünya Sağlık Örgütü'nün sağlık sistemi yapı taşları çerçevesine göre sınıflandırılarak bütüncül bir sistem bakış açısıyla değerlendirilmiştir. Bu yaklaşım sezaryen oranlarını azaltmaya yönelik müdahalelerin klinik, yönetsel ve yapısal boyutlarıyla birlikte sistematik biçimde analiz edilmesini sağlayarak literatüre özgün bir katkı sunmaktadır. Ayrıca çalışma sağlık profesyonelleri ve politika yapıcılara daha etkili ve sürdürülebilir müdahaleler geliştirme konusunda yol gösterici bir perspektif sunmayı amaçlamaktadır.
