Meryem AKHAN, Burcu ÇAKMAK SANCAR, Selma HANCIOĞLU AYTAÇ, Muhsin ÖZTÜRK
İstanbul Esenyurt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;4(2):91-98
Amaç: Bu çalışma, ebelik ile gıda hijyeni ve teknolojisi disiplinlerinin kesişiminde, Bütüncül Sağlık yaklaşımını temel alan ve Bal Peteği metaforuyla somutlaştırılan Sürdürülebilir Perinatal Refah Modeli önermeyi ve modelin uygulama stratejilerini tartışmayı amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Çalışma, kavramsal derleme deseninde yürütülmüştür. Perinatal dönemde gıda güvenliği, sürdürülebilirlik ve maternal ruh sağlığı arasındaki ilişkileri inceleyen literatür; Web of Science, PubMed ve Google Akademik veri tabanlarında tarih sınırlaması olmaksızın taranmıştır. Araştırma makalesi ve İngilizce dil filtreleri uygulanmış, yinelenen çalışmalar çıkarılmış ve kalan çalışmaların özetleri değerlendirilerek modele uygun 4 çalışma seçilmiştir. Elde edilen bilgiler doğrultusunda disiplinlerarası etkileşimi temel alan kavramsal bir model geliştirilmiştir. Bulgular: Modelin merkezinde anne ve bebek refahı yer almakta; üst segmentte ebelik ve psikososyal faktörler, alt segmentte ise gıda güvenliği ve beslenme bileşenleri konumlandırılmaktadır. Gıda güvencesizliği ve güvenli gıdaya erişimdeki yetersizliklerin maternal fiziksel ve ruhsal sağlık üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceği görülmüştür. Sonuç: Sürdürülebilir Perinatal Refah Modeli, maternal ruh sağlığını klinik boyutun yanı sıra sosyal, beslenme ve çevresel belirleyicilerle birlikte ele alan disiplinlerarası bir yaklaşım sunmaktadır.
