MUHAMMAD ISMAIL, ATİA KOWSAR, SALMA JAVED, M IQBAL CHOUDHARY, SHER WALİ KHAN, QAMAR ABBAS, YANRAN TANG, WEİ WANG
Turkish Journal of Pharmaceutical Sciences - 2021;18(6):744-751
Gereç ve Yöntemler: T. falconeri’den elde edilen metanolik ekstre çeşitli çözücü fraksiyonlarına bölünmüştür. Tüm çözücü fraksiyonları ayrıca farklı biyoyöntemlere tabi tutulmuştur. Antibakteriyel aktivite ve sitotoksisite, sırasıyla broth mikro seyreltme yöntemi ve 3-(4,5-dimetiltiazol- 2-il)-2,5-difeniltetrazolyum bromür yöntemi ile belirlenmiştir. Nematosit aktivitesi, Meloidogyne incognita’nın ikinci evre yavrusu kullanılarak değerlendirilmiştir. İnsektisidal aktivitesi ve fitotoksisitesi, sırasıyla Rhyzopertha dominica ve Tribolium castaneum ve Lemna minor L.’nin yaprakları yardımıyla ölçülmüştür. Bileşik-1, sıvı kromatografi kullanılarak izole edilmiş ve yapısı cis-dehidromatricaria ester olarak spektroskopik verilerle belirlenmiştir. Bulgular: Bileşik-1’in bir kök-düğüm nematoduna karşı mükemmel nematosidal aktivitesi (%100 motilitede azalma), 72 saatlik inkübasyon süresinden sonra %1 konsantrasyonda elde edilirken, motilitelerdeki azalmalar %0,5 ve %0,125 (a/h) kosantrasyonlarda sırasıyla; ka %95 ve %75 olarak belirlenmiştir. Benzer şekilde, uygulamadan 24 saat sonra ölümler sırasıyla %1 ve %0,5 konsantrasyonlarda %90 ve %82 olarak belirlenmiştir. Bileşik-1 ayrıca, 0,08 mg/L’lik etkin doz 50 (EC50) ile %1 konsantrasyonda (%100 ölüm sağlar). Sitophilus oryzae’ye karşı mükemmel insektisidal aktivite sergilemiştir. Standart olarak kullanılan fosfinin EC50’si 0,07 mg/L olarak belirlenmiştir. T. falconeri’nin iki fraksiyonu, sırasıyla TfP ve TfM’ye karşılık gelen 22,4 ve 25,8 mg/L’lik inhibitör konsantrasyon 50 değerleri ile 30 mg/mL konsantrasyonda 3T3 hücre hatlarına karşı orta derecede sitotoksik aktivite göstermiştir. Sonuç: Bu çalışma, cis-dehidromatricaria ester-1’in kök-düğüm nematodlarına karşı nematosidal aktivite (%100 ölüm) sağladığını göstermektedir. S. oryzae’ye karşı insektisidal aktivitesi, pazarlanabilir insektisit olarak kullanılmasını sağlayabilir.
