Nimet AKTAS, Mustafa Özgür AKCA, Sabiha KOMOGLU, Nurhan BILEN, Hatice ORTAC
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;21(2):75-82
Amaç: Periton diyalizi (PD) ilişkili peritonit oranlarındaki farklılıklar, tanımlamalardaki farklılıklardan kaynaklanabileceği gibi uygulama ve risk faktörlerindeki farklılıklardan da kaynaklanıyor olabilir. Merkez verilerimizi sunmayı ve literatür önerileriyle peritonit özelliklerimizi ve risk faktörlerimizi ortaya koymayı amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Ocak 2009-2021 tarihleri arasında ünitemizde PD tedavisi gören toplam 149 hastanın 51 (%34,22)'inde gelişen 92 peritonit atağı retrospektif olarak değerlendirildi. Takip süresince yıllık bazda peritonit sıklığı, kültür (-) peritonit, peritonitsiz hasta oranı, peritonit nedenli hastaneye yatış, kalıcı hemodiyalize (HD) geçiş, PD kateteri takıldıktan sonra ve PD tedavisinin başlaması öncesi gelişen peritonit (Pre-PD peritonit), mortalite oranları hesaplandı ve peritoneal sıvı kültür üremeleri değerlendirildi. Ayrıca, bu sürede PD tedavisi alan tüm hastalarımızda peritonit risk faktörleri incelendi. Bulgular: Merkezimizde peritonit sıklığı yıllar içinde, maksimum (mak) 0,38 atak/hasta yılı, kültür (-) peritonit mak: %75, peritonitsiz hasta mak: %98, peritonit nedenli hastaneye yatış mak: %75, kalıcı HD geçiş mak: %50, Pre-PD peritonit mak: %9 oranlarında saptanırken, merkezimizde peritonit nedenli mortalite gözlenmedi. Peritoneal sıvı kültür üremelerinde %68,4 (n=39) oranında Gram (Gr) + bakteri üremesi tespit edildi. Peritonit geçiren grupta, peritonit geçirmeyen gruba göre günlük idrar hacmi (p=0,02), serum albümini (p=0,02), potasyum (p=0,02) ve hemoglobin düzeyleri (p=0,01) daha düşük gözlendi. Sonuç: Her merkezin peritonit özelliklerini düzenli aralıklarla değerlendirmesi, merkezlerin uygulamalarını yeniden gözden geçirme ihtiyacını belirler. Ayrıca peritonit risk faktörleri konusunda farkındalık, bu konuda gerekli girişimlerin uygulanmasına olanak sağlayarak peritonit oranlarının iyileşmesine katkıda bulunacaktır.
