FATMA ÜNVER, EMİNE KILIÇ TOPRAK, BİLAL UTKU ALEMDAROĞLU, ÖZGEN KILIÇ ERKEK, YASİN ÖZDEMİR, BURAK OYMAK, VURAL KÜÇÜKATAY, AHMET BAKİ YAĞCI, MELEK BOR KÜÇÜKATAY
Pamukkale Tıp Dergisi - 2020;13(2):248-256
Amaç: Çalışmamızın amacı sedanter bireylerde tek seans uygulanan üst ekstremite Wingate Anaerobik Güç ve Kapasite Testi (WAnT)’ın hemoreoloji (eritrosit deformabilite, aggregasyon) ve total oksidan/antioksidan durum (TOS/TAS) üzerine etkilerini araştırmaktır. Gereç ve yöntem: 30 sn’lik üst ekstremite Wingate testine 14 sedanter sağlıklı erkek (ort yaş 21, 86±0, 55 yıl) birey dahil edilmiştir. Egzersizden önce ve egzersiz bitiminde 1 dk içinde kan örnekleri toplanmıştır. Hemoreolojik parametreler ektasitometre ile değerlendirilmiştir. TOS/TAS ticari bir kit aracılığıyla ve kan laktat konsantrasyonu ise laktat analizörü ile ölçülmüştür. Bulgular: 0, 3-30 Pa arasında 9 farklı kayma kuvvetinde ölçülen eritrosit deformabilitesinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik saptanmıştır (p<0, 05). Uygulanan egzersiz protokolüyle eritrosit agregasyon indeksinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış (AI, p=0, 001), agregasyon yarı zamanında anlamlı bir azalma belirlenmiştir (t½, p=0, 003). Tek seans uygulanan egzersiz TOS (p=0, 034), hematokrit (p=0, 007) ve kan laktat konsantrasyonlarında (p=0, 0001) akut bir artışa yol açmıştır. TAS’da gözlenen artış ve oksidatif stres indeksindeki azalma istatistiksel olarak anlamlı seviyeye ulaşmamıştır (p>0, 05). Sonuç: Verilerimiz, tek seans uygulanan üst ekstremite WAnT’ın eritrositlerde deformabiliteyi azalttığını ve agregasyonu arttırdığını göstermektedir. Hemoreolojik parametrelerdeki değişiklikler, egzersizin oksidatif stresi arttırmasıyla açıklanabilmektedir.