BERNA DİLBAZ, MUSTAFA KAPLANOĞLU, DİLEK KAYA KAPLANOĞLU
Eurasian Journal of Health Technology Assessment - 2020;4(1):40-56
Artan nüfus ve tıp öğrencilerinin sayısı yeterli uzman hekimin bulunmasında en büyük zorluktur. Telekominikasyon tabanlı sağlık servisleri özellikle gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde rutin olarak kullanılmaktadır. Bu servisler sağlık bakım eğitimi, uzaktan cerrahi, özellikle diyabetik hastalarda yara bakımı ve eğitimi, fetal kalp monitörizasyon takibi gibi pek çok uygulamalara sahiptir. Video veya konuşarak direk görüşme hasta için çoğu zaman hayat kurtarıcı olabilmektedir. Bu servisler temel iki başlık altında incelenebilir: Teletıp ve telesağlık. Teletıp ve telesağlık, tıpta en önemli gelişen teknolojilerden birisidir. Teletıp terimi telesağlık terminiden farklıdır. Telesağlık, uzaktan sağlık bilgileri, sağlık eğitimi ve sağlık hizmetinin sunumunda kullanılan teknolojilerdir. Teletıp ise nerede olursa olsun uzmanlaşmış merkezlere uzakta yaşayan hastalara sağlık hizmeti sağlamayı amaçlar. Pek çok klinik işlem telesağlık ve teletıp ile sağlanabilir Bu güne kadar daha az kullanım alanı varken COVID-19 salgınında biz toplum sağlığı için teletıpın önemini anladık. Hastane ve sağlık kurumlarına ulaşmanın zor olduğu durumları direk olarak bilmekteyiz. Gebeler, kanser hastaları, kalp ve damar hastaları gibi pek çok grup için uzaktan tıp uygulamaları hayati derecede önemli olmuştur. Hasta ile direk görüşme, hasta verilerinin alınması, diğer hekimler ile konsültasyon ve hatta uzaktan erişimli cerrahilerin önemi daha iyi anlaşılmıştır. Telecerrahi ve telerobotik bu sistemlerin en önemli aşamalarındandır. Ameliyat öncesi ve sonrası değerlendirmeyi de içeren bir süreçtir. Bu nedenle özellikle gelişmiş ülkelerin uzaktan erişimli sağlık sistemlerine yatırımının daha da artacağını düşünmekteyiz. Burada en önemli problem uygun hasta seçimi ve bilgi transferidir. Diğer yandan yüksek maliyet hala en önemli sorunlardan birisidir. Sunulan çalışmamızda telesağlık ve teletıpın geçmiş, şimdiki durumu ve geleceği açıklanmıştır.
