UĞUR KAYHAN, ZAFER LİMAN
Kocatepe Tıp Dergisi - 2025;26(1):80-88
Sağlık hizmetlerinde dijitalleşme; yapay zekâ, robotik cerrahi, giyilebilir sağlık teknolojileri, nanoteknoloji, 3D yazıcılar, sanal gerçeklik uygulamaları, elektronik reçete ve uzaktan sağlık sunumu hizmetleri (teletıp) gibi birçok konuyu kapsamaktadır. Bu gelişmeler arasında teletıp, yakın gelecekte klasik hasta-hekim ilişkisinde önemli değişikliklere neden olması beklenen uygulamalardan biridir. Teletıp, mesafenin sorun olduğu durumlarda sağlık hizmetlerinin sağlanması ve desteklenmesi için elektronik bilgi ve iletişim teknolojilerinin kullanılması olarak tanımlanmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü’ne (DSÖ) göre teletıp uygulamaları teleradyoloji, teledermatoloji, telepatoloji, telepsikiyatri ve telemonitorizasyon olmak üzere beş ana kategoriye ayrılmaktadır. Türkiye’de COVID-19 salgını sonrasında artan ihtiyaç ve talep nedeniyle 10.02.2022 tarihli Resmi Gazete’de Uzaktan Sağlık Hizmeti Sunumu Hakkında Yönetmelik yayımlanmıştır. Hızlı, etkin ve mali açıdan sürdürülebilir bir sağlık hizmeti olan teletıp uygulamalarının çeşitli avantaj ve dezavantajları bulunmaktadır. Bu sistem, sağlık hizmetlerinin kalitesinin artırılması, ekonomik maliyetlerin azaltılması, farklı yaş gruplarında ve/veya kırsal kesimde yaşayanlar da dâhil olmak üzere herkese eşit ulaşılabilir sağlık hizmeti sunulması, acil servisin iş yükünün hafifletilmesi, sağlıkta artan şiddet olaylarının önüne geçilmesi gibi başlıca avantajlar sunmaktadır. Yüz yüze iletişim eksikliği, sigorta ödeme kapsamı ve dijital güvenlik sorunlarının yanı sıra sistemin olası dezavantajları da bulunmaktadır. Gerekli yasal altyapının olmaması ve teletıbbın yeni uygulanmaya başlaması malpraktis açısından önemli riskler oluşturmaktadır. Bu durumlarda aydınlatılmış onam, tanı, takip, tedavi, konsültasyon ve tıbbi kayıt süreçlerinin yanı sıra teletıbbın klasik tıp eğitimi öğretilerinden farklarının ortaya konulması ve hukuki çerçevesinin net bir şekilde çizilmesi tıbbi uygulama hatası değerlendirmesi için önemlidir. Çalışmamızda teletıbbın uygulandığı ülkelerin uygulamalarındaki malpraktis yaklaşımları dikkate alınarak Türkiye’deki olası süreçlere yol gösterilmesi planlanmaktadır.
