YUNUS EMRE KUNDAKCI, NADİRE ÜNVER DOĞAN
Genel Tıp Dergisi - 2022;32(2):75-82
Amaç: Bu çalışmada anatomi konulu lisansüstü tezlere ilişkin tanımlayıcı verilerin ortaya konması ve genel eğilimlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Ulusal Tez Merkezi arşivinde Temel Tıp Bilimleri Anatomi Anabilim Dalı’nda 2016-2020 yılları arasında yayınlanan 390 tezin tam metni çalışmaya dahil edilmiştir. Tezler; adı, türü, yayın yılı, sistematik ve topografik anatomi sınıfı, çalışma tasarımı, anahtar kelimeler, bütçe desteği alma, danışmanın akademik unvanı, yazarın cinsiyeti, lisans eğitimi ve tezlerin yayınlandığı üniversiteler kaydedilerek analiz edilmiştir. Tanımlayıcı istatistikler ve kategorik değişkenler için frekans ve yüzde değerleri verilmiştir. Bulgular: Tezlerden 237’sinin (%60,8) kadınlar tarafından yazıldığı, 242’sinin (%62,1) yüksek lisans tezi olduğu, 254’ünün (%65,1) danışmanının profesör unvanına sahip olduğu, 113’ünün (%29) bütçe desteği aldığı ve 169’unun (%43,3) radyolojik yöntemleri kullandığı görülmüştür. Tez yazarlarının lisans eğitimleri, fizyoterapi ve rehabilitasyon (n=167, 42,8%), biyoloji (n=64, %16,4), hemşirelik (n=58, %14,9) ve tıp (n=57, %14,6) olarak sıralanmıştır. Tezlerden 126’sı (%32,3) baş bölgesini, 174’ü (%44,9) ise hareket sistemini konu almıştır. En fazla kullanılan anahtar kelimeler; bilgisayarlı tomografi (n=58), morfometri (n=41), antropometri (n=30), anatomi (n=27) ve manyetik rezonans görüntüleme (n=25) olarak tespit edilmiştir. Sonuç: Bu çalışmada, anatomi konulu tezlerle ilgili bibliyometrik veriler incelenerek, yapılan çalışmalar ilgili anatomi alanındaki araştırmacılara geniş bir bilgi sunuldu. Son yıllarda kadın araştırmacıların ve fizyoterapistlerin anatomi lisansüstü eğitiminde ön plana çıktıkları görülmektedir. Özellikle hareket ve sinir sistemini veya baş, alt ve üst ekstremite bölgelerini içeren çalışmaların, araştırmacıların ilgisini çektiği söylenebilir. Ayrıca çalışma tasarımlarında radyolojik, deneysel hayvan ve antropometrik yöntemler sık kullanılmaktadır. Çalışma sonucunun anatomi lisansüstü öğrencilerine, klinisyenlere ve akademik çalışmalarını yürüten/yürütecek araştırmacılara ışık tutması beklenmektedir.