Burcu CANDEMİR, Burak MENEKŞE, Burçak CAVNAR HELVACI, Erman ÇAKAL
Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi - 2025;58(3):120-125
AMAÇ: Tip 1 diabetes mellitus'un (T1DM) mikrovasküler komplikasyonları önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. Artan kanıtlar, inflamasyon ve beslenmenin diyabetik mikrovasküler komplikasyonların gelişiminde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, T1DM'li hastalarda immünnütrisyonel durumun değerli bir göstergesi olan Hemoglobin, Albümin, Lenfosit ve Trombosit (HALP) skoru ile üç diyabetik mikrovasküler komplikasyon arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya toplam 193 T1DM hastası dahil edildi ve retrospektif olarak değerlendirildi. Sosyodemografik ve klinik veriler anamnez ve tıbbi kayıtlardan elde edildi. Biyokimyasal parametreler standart laboratuvar yöntemleriyle ölçüldü. Mikrovasküler komplikasyonlar güncel kılavuzlara göre değerlendirildi. Tüm hastaların HALP skorları hesaplandı. BULGULAR: Mikrovasküler komplikasyonları olan ve olmayan hastalar arasında yaş, cinsiyet ve vücut kitle indeksi açısından anlamlı bir fark saptanmadı. Diyabetik böbrek hastalığı (DKD) grubunun ortalama HALP skoru, DKD olmayan gruba kıyasla anlamlı derecede düşüktü (40,66 +/- 9,31 vs. 52,30 +/- 15,14, p <0,001). Diyabetik retinopati (DR) grubunun ortalama HALP skoru, DR olmayan gruba kıyasla anlamlı derecede düşüktü (38,58 +/- 9,35 vs. 52,07 +/- 14,75, p <0,001). Diyabetik nöropati (DN) grubunda ortalama HALP skoru, DN olmayan gruba kıyasla daha düşüktü (43,33 +/- 12,53 vs. 52,47 +/- 14,97, p <0,001). Her üç mikrovasküler komplikasyonun varlığı HALP skoru ile negatif korelasyon gösterdi. SONUÇ: Bulgularımız, T1DM'li hastalarda daha düşük HALP skoru değerlerinin diyabetik mikrovasküler komplikasyonların varlığıyla ilişkili olabileceğini düşündürmektedir. Bilgilerimize göre bu, T1DM'li hastalarda üç kronik mikrovasküler komplikasyon ile HALP skoru arasındaki ilişkiyi araştıran ilk çalışmadır.