Şebnem TURAN ADIGÜZEL, Mehmet ADIGÜZEL, Cahit ÖZER
Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care - 2026;20(3):312-318
Amaç: Bu çalışmada tip 2 diabetes mellitus (T2DM) hastalarında ağız sağlığı durumu ve ağız sağlığı ile ilişkili yaşam kalitesi (OHRQoL) değerlendirilmiş; bu bulguların glisemik kontrol ile ilişkisi incelenmiştir. Gereç ve Yöntemler: Bu kesitsel çalışmaya T2DM tanısı olan 305 yetişkin birey dahil edilmiştir. Klinik ağız sağlığı durumu Oral Health Assessment Tool (OHAT) kullanılarak değerlendirilmiştir. Algılanan ağız sağlığı yapılandırılmış özbildirim ağız sağlığı anketi ile, ağız sağlığı ile ilişkili yaşam kalitesi ise Oral Health Impact Profile -14 (OHIP -14) ile ölçülmüştür. Glisemik kontrol, tıbbi kayıtlardan elde edilen HbA1c değerleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Grup karşılaştırmalarında parametrik olmayan testler kullanılmış ve HbA1c ile ağız sağlığı ölçütleri arasındaki ilişkiler Spearman korelasyon analizi ile incelenmiştir (p < 0,05). Bulgular: Katılımcıların OHAT, özbildirim ağız sağlığı skoru ve OHIP -14 medyan skorları sırasıyla 5 (0-10), 3 (0-7) ve 16 (0- 40) olarak bulunmuştur. Düzenli diş fırçalama alışkanlığı olan ve son bir yıl içinde diş hekimi ziyareti olan bireylerde ağız sağlığı durumu ve ağız sağlığı ile ilişkili yaşam kalitesi anlamlı derecede daha iyi bulunmuştur (p < 0,05). HbA1c düzeyleri ile OHAT, özbildirim ağız sağlığı skoru ve OHIP-14 skorları arasında anlamlı pozitif korelasyon saptanmıştır (p < 0,001). Sonuç: T2DM'li bireylerde kötü glisemik kontrol daha kötü ağız sağlığı durumu ve daha düşük ağız sağlığı ile ilişkili yaşam kalitesi ile ilişkilidir. Diyabet takibinde basit ağız sağlığı değerlendirmelerinin yapılması, ağız sağlığı sorunlarının erken dönemde tanınmasına katkı sağlayabilir.