Şeyma TAŞTEMUR, Zekeriya KESKİN
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;52(1):0-0
Kathepsin G (CatG), nötrofillerden köken alan bir serin proteaz olup inflamasyon ve vasküler yeniden şekillenme süreçlerine katkıda bulunur. CatG aktivitesindeki düzensizlikler otoimmün ve metabolik hastalıklarla ilişkilendirilmiş olmakla birlikte, tip 2 diyabetes mellitus (T2DM) bağlamındaki rolü yeterince aydınlatılmamıştır. Bu kesitsel çalışmada, 76 T2DM hastası ve 37 sağlıklı kontrolde serum CatG düzeyleri araştırılmıştır. CatG konsantrasyonları ELISA yöntemiyle ölçülmüş; nötrofil/lenfosit oranı (NLR), trombosit/lenfosit oranı (PLR), sistemik immün-inflamasyon indeksi (SII) ve trigliserid/yüksek yoğunluklu lipoprotein kolesterol oranı (TG/HDL) dâhil olmak üzere metabolik ve inflamatuvar indeksler değerlendirilmiştir. Serum CatG düzeyleri T2DM hastalarında kontrollere kıyasla anlamlı derecede daha düşük bulunmuştur (685,6+/-480,8 vs. 995,4+/-721,9 pg/mL; p=0,011). Düzeltilmemiş analizlerde T2DM ile CatG düzeyleri arasında negatif bir ilişki saptanmış (B=-309,8; p=0,008); ancak yaş, cinsiyet, bel çevresi ve PLR için düzeltme yapıldıktan sonra bu ilişki istatistiksel anlamlılığını kaybetmiştir (p=0,139). Bu bulgular, gruplar arasındaki ham farkın kısmen temel demografik ve antropometrik dengesizliklerden etkilenmiş olabileceğini düşündürmektedir. Serum CatG düzeyleri HbA1c, açlık plazma glukozu ve bel çevresi ile ters yönde ilişkili bulunurken, inflamatuvar indekslerle anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. T2DM'de düşük dereceli inflamasyon yaygın olarak tanımlanmasına karşın, CatG düzeylerinin NLR, PLR veya SII ile paralellik göstermediği görülmüştür. Azalmış serum CatG düzeyleri, belirli bir koruyucu ya da adaptif mekanizmayı yansıtmaktan ziyade, kronik metabolik hastalıklarda gözlenen inflamatuvar ortamla ilişkili değişiklikleri yansıtıyor olabilir. Genel olarak CatG, uzun süreli diyabette inflamasyonun nitel yönlerine ilişkin tanımlayıcı bilgi sağlayabilir ve ileri, uzunlamasına çalışmalarla daha ayrıntılı olarak incelenmeyi gerektirir.
