Simge EREN, Merve ÇAYIR YILMAZ
Türkiye Diyabet ve Obezite Dergisi - 2026;10(2):129-138
Amaç: Bu araştırma, tip 2 diabetes mellituslu olgularda damgalanma ve damgalanmanın tükenmişlik ve hastalık öz yönetimi ile ilişkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Gereç ve Yöntemler: İlişkisel tipteki kesitsel bu araştırma, bir devlet hastanesinin dahili servislerinde yatan tip 2 diabetes mellituslu 160 olgu ile yürütülmüştür. Araştırma verileri; Tanıtıcı Bilgi Formu, Tip 2 Diyabet Damgalama Değerlendirme Ölçeği, Diyabet Tükenmişlik Ölçeği ve Diyabet Öz Yönetim Skalası kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis testi, Spearman korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık değeri p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Tip 2 diabetes mellituslu olguların yaş ortalaması 67,40+/-12,37 yıldır. Olguların Tip 2 Diyabet Damgalama Değerlendirme Ölçeği puan ortalaması 37,53+/-12,11, Diyabet Tükenmişlik Ölçeği puan ortalaması 28,58+/-9,85, Diyabet Öz Yönetim Skalası puan ortalaması 32,19+/-6,98 bulunmuştur. Tip 2 diabetes mellituslu olgularda tükenmişliğin damgalanmayı pozitif yönde (beta=0,291; p<0,001), öz yönetimin ise negatif yönde (beta=-0,326; p<0,001) anlamlı olarak yordadığı belirlenmiştir. Sonuç: Tip 2 diabetes mellituslu olgularda damgalanma ve tükenmişliğin düşük, diabetes mellitus öz yönetimi düzeyinin yüksek olduğu saptanmıştır. Ayrıca damgalanma arttıkça tükenmişliğin arttığı ve öz yönetimin azaldığı belirlenmiştir.
