Saliha Nur KALAYCIOĞLU, Didem DAYMAZ YILMAZ, Meral SAYGUN
Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi - 2026;11(1):13-24
Çocuk istismarı, çok yönlü ve ciddi sonuçları olan bir halk sağlığı problemidir. Çocuk istismarı ve ihmaliyle etkin mücadele için hekimlerin bilgi, beceri ve eğitimlerinin artırılması önem taşımaktadır. Bu çalışmada, bir tıp fakültesi altıncı sınıf öğrencilerinin çocuk istismarı ve ihmaline yönelik bilgi ve farkındalık düzeyleri değerlendirilmiştir. Mart 2025 tarihinde yapılan bu çalışma kesitsel tiptedir. Çalışma için gerekli kurum izni ve etik kurul onayı alınmıştır. Örneklem hesaplanmamış, 2024-2025 eğitim öğretim yılında eğitim gören 147 son sınıf öğrencisine ulaşılması hedeflenmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından hazırlanan anket ve Çocuk İstismarı ve İhmalinin Belirti ve Risklerinin Tanımlanmasına Yönelik Ölçek (ÇİİBRTÖ) gözlem altında uygulanmıştır. Araştırmanın bağımlı değişkeni ölçek puanı, bağımsız değişkenleri ise öğrencilerin sosyodemografik özellikleri, tıp fakültesinde çocuk istismarı ve ihmali konusunda bilgi/eğitim alma, çocuk istismarı ve ihmali olgusu/şüphesiyle karşılaşıldığında tanıyabilme gibi değişkenlerdir. Normal dağılıma uygunluk Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirilmiştir. Veriler t testi, Mann Whitney U Analizi, Kruskal-Wallis, ANOVA ile analiz edilmiştir. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak alınmıştır. Araştırma 147 dönem 6 öğrencisinin 127'si (%86,3) ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların ÇİİBRTÖ'den aldıkları puan ortalaması 3,97+/-0,35'tir. (En az 2,93-en çok 4,76). ÇİİBRTÖ toplam puanı kadınlarda (p=0,012) ve çocuk istismarı ve ihmali olgusu/şüphesi ile karşılaşıldığında tanıyabileceğini beyan edenlerde anlamlı düzeyde yüksektir (p=0,006). Eğitim alan öğrencilerin, istismar ve ihmalin çocuktaki fiziksel belirtileri alt boyut puanlarının daha yüksek olduğu ve bu farkın anlamlı olduğu görülmüştür (p=0,025). Öğrencilerin bilgi düzeyleri orta/yeterli düzeyde tespit edilmesine rağmen çocuk istismarı ve ihmaline yönelik bilgi ve farkındalık düzeylerinin artması için tıp eğitiminde bu konuyu tüm boyutlarıyla ele alan içerik ve süreye ihtiyaç olduğu görülmektedir.
