Nurbanu SEZAK, Aysel BASER
Journal of Contemporary Medicine - 2026;16(2):116-121
Amaç : Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar (CYBE), genç erişkinler arasında önemli bir halk sağlığı sorunudur. Üniversite öğrencileri arasındaki bilgi eksiklikleri ve yanlış inanışlar, uygulanabilir ve öğrenen merkezli eğitim yaklaşımlarına ihtiyacı ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, tıp fakültesi öğrencileri tarafından yürütülen akran destekli bir CYBE eğitim oturumunun, CYBE bilgi düzeyine etkisi değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem : Araştırma, Tıp Fakültesi Özel Çalışma Modülü kapsamında gerçekleştirilen, yarı deneysel ön test-son test çalışmasıdır. Müdahale, öğretim üyesi gözetiminde eğitim almış tıp fakültesi öğrencileri tarafından uygulanan tek oturumluk, yüz yüze ve interaktif bir eğitimden oluşmaktadır. Geçerliliği kanıtlanmış 25 maddelik bir ölçüm aracı kullanılarak eğitim öncesi ve sonrasında CYBE bilgi düzeyi değerlendirilmiştir. Ön test-son test eşleştirmesi anonim rumuzlar aracılığıyla yapılmıştır. Toplam puanlardaki değişim Wilcoxon Signed Ranks testi ile, madde bazında doğru yanıt değişimleri ise kesin McNemar testi ile analiz edilmiştir. Bulgular : Ön test ve son test verileri eşleştirilebilen 29 katılımcı analize dahil edilmiştir. Ortalama bilgi puanı, eğitim öncesinde 10,24+/-5,17 iken, eğitim sonrasında 17,79+/-4,27 olarak saptanmıştır (Z=-4,319; p<0,001). Madde bazlı analizlerde; HIV-CYBE birlikte risk durumu, hepatit B bulaş riski, HPV'nin kansere yol açabilmesi, gonore ve klamidya tedavisinin varlığı ile yaygın yanlış inanışların düzeltilmesi gibi temel alanlarda istatistiksel olarak anlamlı bilgi artışı gözlenmiştir (birden fazla madde için kesin McNemar p<0,05). Sonuç : Tıp fakültesi öğrencileri tarafından yürütülen tek oturumluk akran destekli eğitim müdahalesi, üniversite öğrencilerinin cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlara ilişkin bilgi düzeyini anlamlı düzeyde artırmıştır. Bu pragmatik model, üniversite ortamında cinsel sağlık okuryazarlığını güçlendirmek için ölçeklenebilir bir yaklaşım sunabilir.
